بازار ایران، ناخواسته، در حال تجربه یک فصل تازه از تخفیفهاست؛ فصل حراج بعد از وصل شدن اینترنت. بررسیها با استفاده از دادههای مستخرج از سامانه لایفوب و تحلیل دادههای آکادمی دیتوم همچنین نشان میدهد از سوی دیگر فعالیت در کانالها و گروههای «بله» و دیگر پلتفرمهای بومی بهشدت کاهش یافته و کاربران به سرزمینهای قبلی خود، در تلگرام، اینستاگرام و واتساپ، برگشتهاند. این در حالی است که پیش از این برخی تصور میکردند بازنگشتن ۶۸ درصد از کاربران به اینستاگرام در یک هفته پس از بازگشایی نسبی اینترنت به این دلیل است که نیازهایشان در پلتفرمهای بومی برطرف میشود. دادههای مربوط به کاهش حضور و فعالیت کاربران در این پیامرسانهای داخلی نشان میدهد این بسترها چندان هم پاسخگو نبودهاند و دلیل بازنگشتن درصد زیادی از کاربران به اینستاگرام پس از دوران بازگشایی نسبی، احتمالا به اختلالات در دسترسی و دشوار بودن اتصال به VPNها مربوط است. اوج گرفتن فصل تخفیف بلافاصله بعد از اتصال نسبی اینترنت اگرچه همه کشورها تخفیف فصلی یا تخفیف شب عید دارند اما مرور رفتارهای جمعی کاربران در کانال و گروههای اینستاگرام، تلگرام، ایکس (توییتر)، ایتا، بله و روبیکا نشان میدهد در هفتههای اخیر، با وجود آن که بازه زمانی ویژه کمپینهای تخفیف نیست، هشتگ «تخفیف» بهمرور در یک هفته گذشته در همه پلتفرمها بسیار پرکاربرد شده و استفاده از این هشتگ ۱۲۰ درصد رشد داشته است. این نشان میدهد کسبوکارهای آنلاین، که فروش شب عید را با قطعی اینترنت از دست دادند بعد از یک ضربه اقتصادی بزرگ حالا با تخفیف در تلاش برای جذب مشتریاند تا ضربه اقتصادی بزرگی که خوردند را جبران کنند. پلتفرمهای بومی در سایه محتوای سیاسی؛ کسبوکارهای اقتصادی در حاشیه هشتگها برخلاف ادعای مدافعان پیامرسانهای بومی و مخالفان پلتفرمهای جهانی، کانالهای بومی جایی برای کسبوکارهای اقتصادی نداشتهاند؛ در بازه قطعی اینترنت، در میان هشتگهای پرتکرار، هیچ موردی از هشتگهای اقتصادی یا مرتبط با کسبوکار در پلتفرمهای بومی دیده نشد. به جز «ارسال رایگان» هیچ هشتگ کسبوکاری دیگری در پلتفرمهای بومی در ۸۸ روز قطعی اینترنت پرکاربرد نشده است مهاجرت معکوس از بومیها به خارجیها: سقوط در بله بررسی کسبوکارها در پلتفرمهای بومی نیاز به پژوهش گستردهتری دارد. اما رفتار عمومی مردم در کانالها و گروهها بعد از اتصال نسبی اینترنت چطور بود؟ بررسیها نشان میدهد که با برگشتن ناقص اینترنت، مردم مهاجرت خود را از کانالهای بومی شروع کردهاند. دادهها این وضعیت را ینطور روایت میکند: ۲۷ درصد گروهها در «بله» تعطیل شدهاند و فعالیت نیز کاهش ۸۱ درصدی داشته است کاهش ۱۰.۵ درصدی تولید محتوا در همه گروههای پیامرسانها: در مجموع کل محتوای گروهها در چهار پیامرسان بومی (بله، ایتا، روبیکا و سروشپلاس) نشاندهنده ریزش کلی ۱۰.۵ درصدی از اردیبهشت نسبت به هفته اول خرداد بعد از اتصال نسبی اینترنت است. با اتصال اینترنت مهاجرت مردم از گروههای بله شدت گرفته است: ۲۷ درصد گروههای خود را تعطیل کردند و فعالیت ۸۱ درصد هم کاهش یافته است. فعالیت در ۳۲ درصد از گروههای آیگپ هم کاهشی بوده اما فعالیت در گروههای ایتا و روبیکا اما همچنان افزایشی بوده است. مقایسه عملکرد گروهها در پلتفرمهای بومی (خرداد در مقایسه با اردیبهشت) بر اساس اعداد بهدستآمده اگر میانگین فعالیت در گروهها را در نظر بگیریم، هر گروه بهطور میانگین ۲۴ درصد کمتر از قبل فعالیت داشته است: اینفوگرافیک مقایسه عملکرد گروهها در پیامرسانهای بومی مقایسه عملکرد کانالها در قطعی و اتصال نسبی (۷ روز اول پساقطعی خرداد در مقایسه با ۵ تا ۱۲ اردیبهشت) تعداد فعالیتها در همه کانالهای موجود در پلتفرمهای بومی کاهش یافته اما بیشترین میزان افت را بله و سروشپلاس داشتهاند. افراد کانالهایی که در دوران قطعی اینترنت درست کرده بودند برای قطعیهای احتمالی بعدی نگهداشتهاند تولید محتوا در بله ۵۵ درصد کمتر شده، اما تعداد کانالها کاهش کمتری داشته که نشان میدهد افراد بسترهایی که در دوران قطعی اینترنت برای خود دستوپا کرده بودند را برای قطعیهای احتمالی بعدی نگه داشتهاند. بر اساس جدول زیر بهطور میانگین هر کانال بومی نسبت به زمان قطعی اینترنت، ۴۲ درصد کمتر تولید محتوا میکند. همچنین تعداد کانالها بهطور میانگین حدود ۱۳ درصد کمتر شده است. اینفوگرافیک افت فعالیت کانالها در پیامرسانهای داخلی «بله» با اتصال اینترنت چه چیزهایی را از دست داد؟ ۱. دادهها نشان میدهد که محدودیتهای اینترنت بینالملل در اردیبهشت، باعث جهش خیرهکننده ۵۰۳ درصدی در تولید محتوای گروههای بله (از اول تا هفتم اسفند در مقایسه با پنجم تا دوازدهم اردیبهشت) شده است. این آمار ثابت میکند که در زمان اختلالات ارائهدهندگان اینترنت، کاربران برای پیشبرد کارهای تیمی، دانشگاهی و ارتباطات روزمره خود بهصورت موقت و از روی ناچاری به گروههای این پلتفرم پناه بردهاند. ۲. خرداد و بازگشت به تنظیمات کارخانه: مقایسه بازه زمانی یکهفتهای در خرداد (پنجم تا دوازدهم خرداد) و یک هفته در اسفند (اول تا هفتم اسفند) نشان میدهد پلتفرم بله نتوانسته کاربران ورودی اردیبهشتماه خود را حفظ کند؛ چراکه به محض عادی شدن شرایط مسیریابی اینترنت در خرداد نشان میدهد تعداد گروههای فعال در این پلتفرم به همان عدد اسفندماه برگشته است. یعنی گروههایی که در اردیبهشت ساخته شده بودند، در خرداد کاملا رها یا غیرفعال شدهاند. ۳. رسوب ۲۰ درصدی در بخش کانالها: تنها نقطه نسبتا مثبت برای پلتفرم بله در این روند سهماهه، بخش تعداد کانالهاست. با وجود این که محتوای کانالها در خرداد بهشدت افت کرد، اما تعداد منابع (کانالهای فعال) در خرداد نسبت به اسفند ۲۰ درصد بیشتر شد. این نشان میدهد کسبوکارها یا رسانههایی که در اردیبهشت در بله کانال ایجاد کردهاند، فعالیت
خبرفوری
خبرفوریخبرفوری