بعد از گذشت یک هفته از رونمایی کریدور جدید عمانی برای عبور از هرمز، دادههای دریانوردی نشان میدهد که به دنبال اخطار سپاه، این مسیر عملاً متروک شده و کشتیها مسیر ایران را برای عبور امن برگزیدهاند. به گزارش همشهری آنلاین، به گزارش شبکه الجزیره و بر اساس دادههای دریانوردی، تحولی اساسی در الگوی عبور کشتیها از تنگه هرمز رخ داده است. مسیری که عمان حدود یک هفته پیش با هماهنگی سازمان ملل متحد به عنوان کریدور جدید برای عبور امن کشتیها معرفی کرده بود، اکنون با توقف تقریباً کامل تردد مواجه شده است. بر اساس اطلاعات رصد شده از پلتفرم دریانوردی «مارین ترافیک» روز دوشنبه تنها سه فروند کشتی از مسیر عمانی در حاشیه شبهجزیره مسندم عبور کردهاند. این در حالی است که از مجموع ۱۱ فروند کشتی ثبتشده در تردد امروز، مابقی یعنی ۸ فروند، از مسیر تعیینشده از سوی جمهوری اسلامی ایران در جنوب جزیره قشم عبور کردهاند. سهم کشتیهای عبوری از مسیر ایرانی شامل دو نفتکش، دو کشتی حمل گاز مایع و هفت فروند کشتی حمل بار و کانتینر بوده است. از جمله کشتیهایی که با وجود هشدارهای ایران از مسیر عمانی عبور کردند، نفتکش سعودی «المحبوبه» بود که از بندر یانگبو چین عازم بندر الجبیل عربستان بود، اما این موارد استثناء بودهاند. بر اساس رصد واحد منابع شبکه الجزیره، از زمان اعلام مسیر عمانی در تاریخ ۲۴ ژوئن تا پیش از این تغییر اخیر، حداقل ۱۲۰ فروند کشتی از این مسیر تردد کرده بودند. اما به نظر میرسد اوضاع به طور کامل دگرگون شده است. علت اصلی این تغییر را باید در اقدامات هفته اخیر جستجو کرد. نخست اینکه جمهوری اسلامی ایران بهصراحت اعلام کرد که مسیر جدید عمانی بدون هماهنگی با تهران تعیین شده و این اقدام را "غیرقابلقبول و کاملاً خطرناک" توصیف کرد. سازمان بنادر و دریانوردی ایران در تاریخ ۲۵ ژوئن طی اعلامیهای تأکید کرد که هر گونه تردد خارج از مسیرهای مصوب این سازمان، نه تنها مشمول تضمین عبور امن نخواهد شد، بلکه از پوشش بیمهای و مسئولیتهای مربوطه نیز برخوردار نخواهد بود. این بیانیه با وقوع حوادثی علیه دو فروند کشتی دیگر، که به ایران نسبت داده شد، اعتبار و کارایی عملی خود را به اثبات رساند. شاهد کلیدی این تحول، هدف گیری نفتکش «کیکو» حامل دو میلیون و یازده هزار بشکه نفت قطر بود که دو روز پیش روی داد. پس از این رویداد بود که تغییر کامل الگوی عبور محقق شد. دادههای دریانوردی نشان میدهند که از ساعت ۱۲ ظهر به وقت دوحه در آن روز تا صبح روز بعد، مسیر عمانی کاملاً خالی از تردد بوده و کشتیها ترجیح دادهاند برای تضمین سلامت و امنیت خود از مسیر تعیینشده از سوی قدرت حاکم بر منطقه یعنی جمهوری اسلامی ایران تردد کنند. این تحولات در شرایطی رقم میخورد که اولین نشست کمیته مشترک هرمز با حضور معاون وزیر خارجه ایران و وزیر مشاور در امور خارجه عمان در مسقط در حال برگزاری است. تهران پیشتر اعلام کرده بود که در این گفتگوها به دنبال تدوین چارچوبی برای مدیریت خدمات دریایی در تنگه هرمز خواهد بود که مواضع حقوقی و حاکمیتی ایران را در بر میگیرد. به نظر میرسد تغییرات اخیر در میدان، زمینهساز تحکیم جایگاه ایران در این مذاکرات نیز خواهد بود. در سطح کلانتر، این رویدادها در دوازدهمین روز از تفاهم نامه واشنگتن-تهران و پس از ۱۲۲ روز از آغاز درگیریها روی میدهد. وبگاه آکسیوس به نقل از مقامات آمریکایی ادعا کرده که تصمیم به توقف تمامی فعالیتهای نظامی علیه ایران گرفته شده است. خبرنگار نیوزنیشن، رابرت شرمن با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی ایکس مدعی شد: یک دیپلمات آگاه از مذاکرات به من میگوید که فردا (سهشنبه)، استیو ویتکاف و جرد کوشنر، در دوحه با نخستوزیر قطر و دیگر مقامات دیدار خواهند کرد تا در مورد مذاکرات با ایران گفتوگو کنند. وی در این باره افزود: روز بعد (چهارشنبه)، تیمهای فنی از ایالات متحده و ایران بهطور جداگانه با میانجیگران قطری و پاکستانی دیدار خواهند کرد.
همشهری آنلاین
همشهری آنلاینهمشهری آنلاین