درگیری مستقیم ایران و آمریکا وارد مرحلهای تازه شده است؛ مرحلهای که در آن حملات متقابل، تهدید به محاصره دریایی و تشدید تنش در تنگه هرمز، احتمال گسترش جنگ را بیش از هر زمان دیگری افزایش داده است. اقتصاد۲۴ نوشت: گویا شمارش معکوس برای یک رویارویی تمامعیار نظامی میان ایران و ایالات متحده آمریکا شروع شده است، تقابلی که دیگر نه در قالب حملات محدود یا تنشهای نیابتی، بلکه در شکل حملات مستقیم، پرتابههای مرگبار و هدف قرار گرفتن خاک یکدیگر تعریف میشود. تفاهمنامه شکننده اخیر که بسیاری آن را آخرین سوپاپ اطمینان برای جلوگیری از برخورد مستقیم تهران و واشنگتن میدانستند، اکنون به تعبیر سخنگوی وزارت امور خارجه ایران در «مرحله بحران» قرار گرفته و عملاً کارایی خود را از دست داده است. زنجیره حوادث اخیر، از حملات هوایی گسترده به شهرهای ساحلی و صنعتی ایران تا پاسخ موشکی سپاه و ارتش به پایگاههای آمریکا در کشورهای همسایه و در نهایت اعلان رسمی راهبرد «محاصره دریایی ایران» از سوی دونالد ترامپ، نشان میدهد که خاورمیانه در آستانه یکی از مخاطرهآمیزترین پیچهای تاریخی خود قرار دارد؛ وضعیتی که بیش از هر چیز حاصل رادیکالیسم بازگشته به کاخ سفید و انسداد مجاری دیپلماسی است. آغاز دور تازه حملات؛ آمریکا چه اهدافی را زد؟ بامداد دوشنبه، ساکنان بیش از ۱۰ شهر ایران با صدای مهیب انفجارها و شلیک سامانههای پدافندی از خواب بیدار شدند. ارتش آمریکا در بیانیهای رسمی تایید کرد که دور تازهای از حملات گسترده خود را علیه دهها نقطه در خاک ایران به پایان رسانده است. بر اساس این بیانیه، واشنگتن با به کارگیری ترکیبی از جنگندهها، شناورهای نیروی دریایی و برای نخستینبار «شهپادها» (شناورهای یکطرفه بیسرنشین)، زیرساختهای نظامی و دفاعی ایران را هدف قرار داده است. سامانههای پدافند هوایی، سایتهای راداری ساحلی، تواناییهای موشکی و پهپادی و شناورهای کوچک نظامی در استانهای هرمزگان (بندرعباس، سیریک، قشم و جاسک)، بوشهر (بوشهر و کنگان)، خوزستان و سیستانوبلوچستان (چابهار) و حتی مناطقی در مرکز ایران مانند خنداب و نائین اصفهان هدف این حملات بودهاند. گزارشهای اولیه مقامات محلی حاکی از آسیب به برخی تاسیسات اقتصادی و صنعتی است. تا زمان نگارش این گزارش(دوشنبه شب)، شهادت یک نگهبان ایستگاه پمپاژ آب کشاورزی در ماهشهر خوزستان و یک نیروی نظامی در پایگاه نائین اصفهان به همراه چندین مجروح تایید شده است. در آخرین تحولات میدانی نیز، ارتش جمهوری اسلامی ایران اعلام کرد که یک فروند پهپاد متجاوز آمریکایی را در محدوده آسمان بندرعباس سرنگون کرده است تا نشان دهد ماشین جنگی ایران علیرغم حجم سنگین حملات، همچنان فعال و واکنشسریع است. این رخدادهای میدانی پس از آن شدت گرفت که جنگندههای عربستان سعودی نیز با بمباران فرودگاه صنعا، مانع فرود هواپیمای خطوط ماهان ایران شدند که در نهایت ناچار به فرود در بندر حدیده شد؛ امری که نشاندهنده تلاش ریاض برای حفظ محاصره یمن همگام با تنشهای فزاینده میان تهران و واشنگتن است. پاسخ تهران؛ آتش به پایگاههای آمریکا رسید راهبرد تهران در قبال حملات مستقیم واشنگتن، فعالسازی دکترین «پاسخ متناسب و همهجانبه» بود. ساعاتی پس از حملات آمریکا، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و ارتش ایران حملات موشکی و پهپادی گستردهای را آغاز کردند. بر اساس بیانیههای رسمی، پایگاه هوایی «شیخ عیسی» در بحرین، پایگاههای «احمد الجابر» و «علیالسالم» در کویت و همچنین یک پایگاه نظامی در اردن هدف پرتابههای ایرانی قرار گرفتند. همزمان سپاه اعلام کرد که یک پایگاه نظامی مرتبط را در عمان نیز هدف قرار داده است؛ اقدامی که نشاندهنده تغییر موازنه و ناخرسندی شدید تهران از عقبنشینی مسقط تحت فشارهای آمریکا است. پایتختهای کویت، منامه و مسقط با به صدا درآوردن آژیرهای خطر اعلام کردند که موشکها و پهپادهای ارسالی را رهگیری کردهاند، اما شنیده شدن صدای انفجارهای مهیب در بحرین و اردن، از حجم سنگین این عملیات حکایت دارد. این تبادل آتش گسترده دقیقا پس از آن رخ میدهد که سخنگوی قرارگاه مرکزی خاتمالانبیاء صراحتا تحرکات ارتش آمریکا در خارج از مسیرهای تعیینشده در تنگه هرمز را خط قرمز ایران خواند و هشدار داد که ایران هرگز اجازه دخالت به ایالات متحده در این آبراه را نخواهد داد و هرگونه کمک لجستیکی کشورهای منطقه به آمریکا، جنگ را در سراسر منطقه میگستراند. ترامپ و پروژه محاصره هرمز در سوی دیگر این بحران، دونالد ترامپ در گفتوگوی تلفنی با برنامه «فاکساند فرندز» شبکه فاکسنیوز، با همان ادبیات همیشگی و تاجرانه خود، بنزین بر آتش تنشها ریخت. ترامپ مدعی شد که آمریکا احتمالا اداره و کنترل کامل تنگه هرمز را به دست خواهد گرفت و از کشورهایی که از امنیت این آبراه سود میبرند عوارض خواهد گرفت. او با متهم کردن ایران به نقض توافقات، ادعا کرد که واشنگتن از ایران همه چیز از جمله نفت، طلا و غذا را خواهد گرفت و ایران با حمله بسیار سختی روبهرو میشود. او حتی مدعی شد که دیشب جلسه ۱۱ ساعتهای با ایرانیها داشته و ضربه سختی به تهران زده است. رئیسجمهوری آمریکا به همین اظهارات بسنده نکرد و با انتشار موضعی تندتر در شبکه اجتماعی خود یعنی «تروث سوشال»، رسماً از آغاز یک فاز پرمخاطره با عنوان «محاصره دریایی ایران» پرده برداشت. ترامپ اعلام کرد که تنگه هرمز با ایران یا بدون ایران باز خواهد ماند و افزود که این طرح جلوی آمدوشد کشتیهای ایرانی و مشتریان ایران را به طور کامل خواهد گرفت، اما کشورهای دیگر همچنان امکان استفاده آزاد از آن را دارند. او در این پیام صراحتاً خود را «نگهبان تنگه هرمز» نامید و یک سازوکار اخاذی بینالمللی جدید را معرفی کرد که بر اساس آن، آمریکا برای تأمین امنیت این آبراه، ۲۰ درصد ارزش تمامی محمولههای تجاری گذری را به عنوان هزینه و عوارض دریافت میکند؛ طرحی که به گفته او اجرای آن فوراً آغاز میشود و مستقیماً ح
تازهنیوز
تازهنیوزتازهنیوز