پایان دادن به وابستگی عراق به انرژی ایران؟ علی الزیدی، نخستوزیر جدید عراق، که پیشینه فعالیت اقتصادی دارد، بهخوبی میداند که جذب سرمایهگذاری آمریکا تا حد زیادی به وضعیت امنیتی عراق وابسته است. بدون پیشرفت در خلع سلاح شبهنظامیان و کاهش ارتباط ایران و عراق، نزدیکتر شدن روابط بغداد و واشنگتن بعید به نظر میرسد. از زمان حمله آمریکا به عراق در سال ۲۰۰۳ که به سرنگونی رژیم صدام حسین انجامید، روابط واشنگتن و بغداد همواره پیچیده و پرنوسان بوده است. در این میان، عملکرد الزیدی، نخستوزیر جدید این کشور در هفتههای نخست انتصاب، برای آمریکا امیدوارکننده به نظر میرسد. دفتر نخستوزیری عراق اعلام کرده هدف سفر الزیدی به آمریکا عبارت است از: تقویت همکاریهای اقتصادی و توسعهای با آمریکا، جذب سرمایهگذاری خارجی، افزایش حضور شرکتهای آمریکایی در پروژههای زیرساختی عراق، توسعه صنعت نفت و انرژی، گسترش همکاریهای راهبردی میان بغداد و واشنگتن دیوید شنکر در نشنالاینترست نوشت: بااینحال، ارتباط گسترده ایران و عراق همچنان مانعی جدی بر سر راه بهبود روابط بغداد و واشنگتن است؛ مانعی که عبور از آن برای نخستوزیر جدید آسان نخواهد بود با وجود پیشرفتهای قابلتوجه، عراق همچنان فاصله زیادی تا برآورده کردن انتظارات دولت ترامپ در زمینه مهار نفوذ ایران دارد. دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا، نسبت به وضعیت عراق و نخستوزیر جدید آن، علی الزیدی خوشبین است. او بهتازگی انتصاب الزیدی را آغاز فصلی جدید و فوقالعاده در روابط دو کشور توصیف کرده است. انتظارات واشنگتن از دولت جدید عراق چیست؟ دولت ترامپ انتظارات بالایی از رهبری الزیدی دارد. اولویت اصلی واشنگتن خلع سلاح و انحلال «حشد الشعبی» یا نیروهای بسیج مردمی (PMF) است. این گروه که از سوی آمریکا در فهرست سازمانهای تروریستی قرار گرفته است، شامل کتائب حزبالله، حرکت حزبالله النجباء، عصائب اهلالحق و چند گروه دیگر است. نویسنده مدعی شد: هرچند بودجه این نیروها از سوی دولت عراق تأمین میشود، اما آنها در عمل به تهران پاسخگو هستند. این گروهها در یک دهه اخیر بارها نیروها، تأسیسات و متحدان آمریکا را در منطقه هدف قرار دادهاند. تلاش آمریکا برای کاهش وابستگی عراق به انرژی ایران واشنگتن علاوه بر مسئله حشدالشعبی، اهداف دیگری را نیز در عراق دنبال میکند. دولت ترامپ خواهان گسترش روابط تجاری و سرمایهگذاری با بغداد و همچنین دستیابی شرکتهای آمریکایی به قراردادهای اقتصادی در عراق است. پایان دادن به وابستگی عراق به انرژی ایران نیز از دیگر اولویتهای آمریکا به شمار میرود. گزارشها حاکی از آن است که دولت ترامپ بغداد را برای همکاری با سوریه و اردن در پروژههای جدید خط لوله نفت به سمت مدیترانه تحت فشار قرار داده است تا وابستگی منطقه به تنگه هرمز کاهش یابد. همچنین، واشنگتن امیدوار است تا عراق با رهبری الزیدی، به یک شریک قابلاعتماد در مبارزه با تروریسم تبدیل شود. همپوشانی دستور کار نخستوزیر جدید با اهداف واشنگتن دستور کار علی الزیدی در عراق در بسیاری از موارد با اهداف دولت ترامپ همپوشانی دارد، اما موفقیت او قطعی نیست. الزیدی چهرهای تازهکار در سیاست عراق است و نخستوزیری نخستین مسئولیت دولتی او به شمار میرود. او نه تنها با مخالفت نیروهای نزدیک به ایران روبهروست، بلکه با مقامهایی نیز مواجه است که از روابط نزدیک با تهران سود میبرند. با این حال، الزیدی که پیشینه فعالیت اقتصادی دارد، بهخوبی میداند که جذب سرمایهگذاری آمریکا تا حد زیادی به وضعیت امنیتی عراق وابسته است. بدون پیشرفت در خلع سلاح شبهنظامیان و کاهش ارتباط ایران و عراق، نزدیکتر شدن روابط بغداد و واشنگتن بعید به نظر میرسد. خلع سلاح حشد الشعبی به زمان و اراده سیاسی زیادی نیاز دارد. دولت ترامپ برای تشویق بغداد، معافیتهای انرژی را که به عراق اجازه خرید انرژی از ایران میداد، لغو کرده است دولت جدید دست بهکار شده است با وجود این چالشها، الزیدی شروعی سریع و نسبتا مثبت داشته است. دولت او در کمتر از دو ماه پس از آغاز به کار، قراردادهایی با چند شرکت بزرگ انرژی آمریکایی از جمله شورون، هالیبرتون و KBR امضا کرده است. همچنین توافقی با شرکت استارلینک برای ارائه خدمات اینترنت پرسرعت در سراسر عراق منعقد شده است. این قراردادها بدون تردید از سوی دولت ترامپ مورد استقبال قرار خواهند گرفت، اما در عین حال میتوانند برای اقتصاد عراق نیز مفید باشند. حتی پیش از جنگ اخیر آمریکا بر علیه ایران هم، عراق با کسری بودجه سنگینی روبهرو بود. بغداد برای متعادلکردن بودجه خود بر افزایش تولید هیدروکربنها تمرکز کرده است. این بخش حدود ۹۰ درصد درآمدهای دولت عراق را تشکیل میدهد. بر همین اساس، قراردادهای جدید بر افزایش تولید نفت از حدود ۵ میلیون بشکه در روز به ۷ میلیون بشکه در روز و همچنین جمعآوری گازهای همراه نفت متمرکز هستند؛ گازهایی که در حال حاضر بخش زیادی از آنها سوزانده میشود. جمعآوری این گازها میتواند وابستگی عراق به واردات گاز از ایران را کاهش دهد. مبارزه با فساد در دستور کار است؟ الزیدی همچنین مبارزه با فساد را بهسرعت در دستور کار قرار داده است. در اواخر ژوئن، او کارزار گستردهای علیه فساد آغاز کرد و به دستگاه مبارزه با تروریسم عراق (CTS) مأموریت داد نزدیک به ۵۰ مقام دولتی و نماینده مجلس را بازداشت کند. در جریان عملیات سپیدهدم، دو معاون وزیر نفت، مقامهایی از وزارت برق و چند نماینده پارلمان عراق بازداشت شدند. همچنین بیش از ۱۰۰ میلیون دلار پول نقد و دارایی ضبط شد. این اقدام با انتقاد برخی جریانهای داخلی، بهویژه سیاستمداران روبهرو شد، اما در غرب با استقبال و تحسین مواجه گردید. حال پرسش اصلی این است که الزیدی مبارزه با فساد را تا کجا پیش خواهد بود. آیا او تا جایی پیش میرود که اعضای چارچوب هماهنگی شیعیان، ائتلافی که عملا او را به قدرت رساند نیز در معرض پیگرد قرار خو
خبرفوری
خبرفوریخبرفوری