به گزارش سلامت نیوز به نقل از فرارو، «بچهدار نمیشوید»؛ این جمله آغاز مسیر پرهزینه و پرالتهابی است که از هر ۵ زوج ایرانی، یک زوج آن را تجربه میکند. در این گفتگو، ابعاد پنهان درمان ناباروری در ایران، هزینههای نجومی بیماران فاقد بیمه و مرزهای اخلاقی در استفاده از «رحم جایگزین» واکاوی شده است. AMH، اندومتریوز، PCOS، انسداد لولههای فالوپ، فیبروم رحم و دهها اصطلاح پزشکی دیگر، واژههایی هستند که احتمالا حدود ۲۰ درصد از زوجهای ایرانی دستکم یکبار با آنها مواجه شدهاند. این زوجها ناگهان خود را در جهانی ناآشنا و پر از دلهره مییابند. در این دنیای پر از اصطلاحات تخصصی، پزشکان معمولا برای شرح ساده وضعیت به بیان جملاتی کوتاه بسنده میکنند: «شما بهطور طبیعی بچهدار نمیشوید» یا «باید روند درمان را هرچه سریعتر آغاز کنید.» اندکی بعد، این دایره گسترده از اصطلاحات پزشکی از مطبها و کلینیکها فراتر رفته و به متن زندگی روزمره بیماران راه پیدا میکند. در این مسیر سخت و پرالتهاب، جملاتی نظیر «تخمک بالغ نداریم»، «بتا منفی شد»، «رحم برای انتقال جنین آماده نیست» و در نهایت «باید به فکر رحم جایگزین باشید»، بارها به گوش زوجها میخورد. اینها جملاتی هستند که هر یک بارِ روانی و احساسی متفاوتی را به همراه داشته و زوجین را در طیفی از ناامیدی مطلق تا امیدواری در نوسان نگه میدارند. اما پس از خروج از اتاق پزشک و در همان لحظهای که زوجها درمییابند بارداری پرچالشی را پیش رو خواهند داشت، دامنه پرسشهای آنها نیز به گستردگی همان اصطلاحات پزشکی بسط مییابد. در این نقطه حیاتی، مهمترین پرسش این است: هزینه عبور از این مسیر دشوار چقدر است؟ درمان IVF حدودا ۴۸ ساله است دکتر علی صادقیتبار، مدیر پیشین مرکز درمان ناباروری ابنسینا و متخصص IVF، در گفتوگو با فرارو، ابعاد مختلف هزینههای مادی و معنوی عبور از مسیر ناباروری تا لحظه در آغوش کشیدن فرزند را تشریح کرده است. او در این باره میگوید: «ناباروری یکی از معضلات دیرینه جامعه بشری است که از گذشتههای دور و از همان زمانی که انسان زندگی اجتماعی و نهاد خانواده را پایهگذاری کرد، با آن دستبهگریبان بوده است. بر این اساس، ناباروری پدیده جدیدی نیست و در تمام طول تاریخ حضور داشته است.» وی با اشاره به تاریخچه درمانهای نوین میافزاید: «حدود ۴۸ سال پیش، یعنی در سال ۱۹۷۸ میلادی (۱۳۵۷ شمسی)، با تولد نخستین نوزاد حاصل از تکنیک IVF، بارقههای امید برای درمان ناباروری در جهان پدیدار شد. از آن زمان تاکنون، روشهای درمانی و تکنیکهای کمکباروری با سرعت چشمگیری توسعه یافتهاند. امروز خوشبختانه به مرحلهای رسیدهایم که میتوان با قاطعیت گفت ناباروری به مفهوم سنتی آن دیگر وجود ندارد و تقریبا هر نوع ناباروری با بهرهگیری از فناوریهای نوین علمی قابل درمان است.» از هر پنج زوج، یک زوج نابارور است دکتر صادقیتبار درباره میزان شیوع ناباروری در جامعه توضیح میدهد: «در کشورهای مختلف، نرخ شیوع این عارضه بین ۱۵ تا ۲۴ درصد گزارش شده است. در ایران نیز آمارهای گوناگونی در این زمینه وجود دارد؛ برخی مطالعات شیوع ناباروری را ۱۸ درصد و برخی دیگر حدود ۲۰ درصد اعلام میکنند. بررسیهای کشوری در دهه گذشته نیز نتایج مشابهی را تأیید کردهاند. در یک نگاه کلی، میتوان گفت حدود ۲۰ درصد از زوجهای ایرانی با چالش ناباروری مواجهاند؛ به بیان سادهتر، تقریبا از هر پنج زوج، یک زوج در مسیر فرزندآوری مشکل دارد.» وی در خصوص وضعیت پوشش بیمهای هزینههای درمان خاطرنشان میکند: «خوشبختانه با توجه به اینکه مسئله جوانی جمعیت بیش از یک دهه است که در کانون توجه سیاستگذاران کلان حوزه سلامت قرار دارد، از سال ۱۴۰۰ و بر اساس مصوبه مجلس شورای اسلامی، سازمانهای بیمهگر موظف شدند خدمات درمان ناباروری را تحت پوشش خود قرار دهند. این در حالی است که پیش از آن، درمان ناباروری اساسا در سبد خدمات بیمهای جایگاهی نداشت.» مدیر پیشین مرکز درمان ناباروری ابنسینا میافزاید: «حتی در شرایط کنونی نیز در بسیاری از کشورهای توسعهیافته، بیمهها این خدمات را پوشش نمیدهند. در کشورهایی که خطر بحران جمعیتی احساس نمیشود، درمان ناباروری در ردیف خدماتی چون جراحیهای زیبایی دستهبندی شده و پرداخت تمام هزینههای آن بر عهده خود متقاضیان است.» سهم ناکافی بیمههای پایه در درمان ناباروری این متخصص IVF در ادامه با اشاره به شرایط داخلی میگوید: «در ایران، هماکنون بیمههای پایه بخشهایی از هزینههای درمان ناباروری را متقبل میشوند. هرچند سهم بیمههای پایه به اندازهای که از آنها انتظار میرود نیست، اما با در نظر گرفتن امکانات و بودجههای موجود، این سطح از پوشش نیز تا حدودی قابل قبول است. منظور از بیمههای پایه، سازمان تأمین اجتماعی، بیمه سلامت و بیمه نیروهای مسلح است.» صادقیتبار ضمن تأکید بر تفاوت کیفیت خدمات بیمهها تصریح میکند: «بیمه نیروهای مسلح پوشش بسیار جامع و مطلوبی را به بیمهشدگان خود ارائه میدهد که میتواند بهعنوان یک الگوی موفق برای سایر بیمهها در نظر گرفته شود. حدود ۱۰ میلیون و ۴۰۰ هزار نفر، معادل ۱۲ تا ۱۳ درصد از جمعیت کشور، تحت پوشش این بیمه هستند. این افراد در مراکزی که طرف قرارداد ما محسوب میشوند، با استفاده همزمان از بیمه پایه و تکمیلی، تمامی خدمات درمان ناباروری را بهصورت کاملا رایگان دریافت میکنند. در مجموع، بیمارانی که همزمان از بیمه پایه و تکمیلی برخوردارند، فشار اقتصادی چندانی را متحمل نشده و روند درمان را با فراغ بال بیشتری طی میکنند.» ایران؛ یکی از ارزانترین مقاصد درمان ناباروری وی در پاسخ به پرسشی درباره هزینههای تحمیلی بر افراد فاقد پوشش بیمهای، اظهار میدارد: «درمان ناباروری نهتنها در ایران، بلکه در سراسر جهان جزء درمانهای گرانقیمت محسوب میشود. دلیل اصلی این گرانی، نیاز به استفاده از تجهیزات فوقپیشرفته، ابزارهای تخصصی، مواد مصرفی پ
سلامت نیوز
سلامت نیوزسلامت نیوز