آسیب به بخشی از ظرفیت تأمین گاز کشور در کنار ناترازی مزمن، فشار مضاعفی بر شبکه برق وارد کرده است؛ شرایطی که هم دولت، هم مجلس و هم فعالان اقتصادی بر یک نکته تأکید دارند؛ تولید نباید قربانی بحران انرژی شود. وابستگی عمیق اقتصاد ایران به گاز طبیعی، سالهاست این حامل انرژی را به ستون اصلی تولید و تأمین برق کشور تبدیل کرده است. اکنون در شرایطی که حدود ۸۰درصد برق کشور در نیروگاههای گازسوز تولید میشود و صنایع مادر نیز بخش عمده انرژی مورد نیاز خود را از گاز تأمین میکنند، هرگونه اختلال در این زنجیره، تنها مسئله حوزه انرژی نیست؛ بلکه به طور مستقیم بر تولید، اشتغال و امنیت اقتصادی کشور اثر میگذارد. این وابستگی در حالی است که صنعت گاز ایران پیش از حوادث اخیر نیز با ناترازی قابل توجهی روبهرو بود. سعید توکلی، مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران، شهریور پارسال میزان ناترازی گاز در فصل زمستان را ۳۵۰ تا ۴۰۰ میلیون مترمکعب در روز اعلام کرده بود؛ شکافی که در سالهای اخیر، محدودیتهایی را برای تأمین گاز صنایع و نیروگاهها ایجاد کرده است. علاوه بر این، حملات اخیر به بخشی از زیرساختهای گازی کشور، اهمیت حفظ امنیت انرژی را بیش از گذشته آشکار کرد. فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، در نشست شورای عالی انرژی اعلام کرد: «در پی این حملات، حدود ۲۳۰ میلیون مترمکعب از ظرفیت تأمین گاز کشور را از دست دادهایم». رقمی که در کنار ناترازی پیشین، نشان میدهد مدیریت تأمین انرژی در تابستان امسال با پیچیدگی بیشتری نسبت به سالهای گذشته همراه خواهد بود؛ بهویژه آنکه وابستگی بالای شبکه برق به گاز، هرگونه کاهش در ظرفیت تأمین این حامل انرژی را به مسئلهای فراتر از بخش نفت و گاز تبدیل میکند. در چنین فضایی، مهمترین پرسش پیش روی سیاستگذاران این است که چگونه میتوان ضمن عبور از محدودیتهای انرژی، از توقف چرخ تولید و آسیب به صنایع جلوگیری کرد؛ پرسشی که پاسخ آن را میتوان در مواضع دولت، مجلس و فعالان اقتصادی جستوجو کرد. تولید؛ خط قرمز دولت اگرچه دولت از ابتدای تابستان بر حفظ تولید به عنوان یکی از اولویتهای اصلی خود تأکید کرده، اما فعالان صنعتی معتقدند فاصله میان سیاستهای اعلامی و آنچه در میدان اجرا رخ میدهد، همچنان پابرجاست. مسعود پزشکیان، در جریان نشست ستاد بازسازی، با تأکید بر اهمیت استمرار فعالیت واحدهای تولیدی، اعلام کرد قطع برق صنایع نباید به رویه تبدیل شود و تأمین انرژی بخش تولید باید در اولویت مدیریت مصرف قرار گیرد؛ موضوعی که با توجه به شرایط خاص امسال و فشار مضاعف بر شبکه انرژی، از سوی بسیاری از تشکلهای اقتصادی نیز مورد استقبال قرار گرفت. با این حال، نشانههای میدانی از استمرار محدودیتها حکایت دارد. محمدعلی زارعی، سخنگوی وزارت صنعت، معدن و تجارت، با اشاره به تأثیر مستقیم قطعی برق بر فعالیت کارخانهها، بهصراحت گفت: واحدهای تولیدی با قطعی برق امکان فعالیت ندارند و این موضوع به تهدید جدی تبدیل شده تا اینکه رئیسجمهور اعلام کرد قطعی برق صنایع باید خط قرمز باشد.او در ادامه، با وجود تأکید بر این سیاست، از اجرا نشدن آن گلایه کرد و افزود: دستور رئیسجمهور در ستاد بازسازی برای عدم قطع برق صنایع هنوز اجرا نشده است. امیدواریم این موضوع توسط مجریان اجرایی شود.این اظهارات، تصویری روشن از مهمترین چالش امروز بخش تولید را ارائه میدهد؛ جایی که از یک سو، سیاستگذاری کلان بر حفظ چرخه تولید تأکید دارد و از سوی دیگر، محدودیتهای شبکه انرژی همچنان صنایع را با خاموشی و کاهش ظرفیت تولید مواجه کرده است. موضوعی که حالا تنها مطالبه تولیدکنندگان نیست و به یکی از دغدغههای جدی مجلس هم تبدیل شده است. مجلس همصدا با تولید؛ «برق صنایع را قطع نکنید» نگرانی درباره تبعات محدودیت انرژی برای بخش تولید، تنها به دولت و فعالان اقتصادی محدود نمانده است. مجلس نیز با تأکید بر ضرورت حفظ اشتغال و جلوگیری از رکود تولید، خواستار تغییر اولویتها در مدیریت مصرف انرژی شده است. حجتالاسلام نصرالله پژمانفر با اشاره به شرایط دشوار واحدهای تولیدی، نوسانهای ارزی و محدودیتهای انرژی را دو مانع اصلی برنامهریزی برای تولید دانست و گفت: نوسانهای شدید ارزی، تولیدکننده را در بنبست برنامهریزی قرار میدهد و در کنار آن، موضوع انرژی یک مسئله حیاتی است.او در ادامه، راهکار پیشنهادی مجلس را نیز به صراحت بیان کرد؛ پیشنهادی که در امتداد همان سیاست اعلامشده از سوی رئیسجمهور قرار میگیرد: پیشنهاد ما این است که با برنامهریزی دقیق، حتی به قیمت کاهش محدود مصرف خانگی، اجازه ندهیم برق و گاز صنایع حیاتی قطع شود تا تولید باکیفیت و تأمین کالای مورد نیاز مردم آسیب نبیند.رئیس کمیسیون اصل ۹۰ در کنار موضوع انرژی، بر ضرورت حمایت مالی از بنگاههای اقتصادی نیز تأکید و خاطرنشان کرد: دولت باید با ارائه وامهای کمبهره کوتاهمدت و ایجاد تنفس مالیاتی، اجازه دهد بنگاههای اقتصادی نقدینگی لازم برای تداوم فعالیت را داشته باشند. حجتالاسلام پژمانفر همچنین با اشاره به شرایط اصناف و کسبوکارهای کوچک افزود: بسیاری از اصناف و کسبوکارهای کوچک درآمدی نداشتهاند، اما با نجابت، نیروی کارگری خود را حفظ کردهاند. سازمان امور مالیاتی باید برای این صنوف بخشودگی یا استمهال در نظر بگیرد. اینها توان پرداخت مالیات در شرایط فعلی را ندارند و فشار مضاعف بر آنها به معنای تعطیلی و بیکاری بیشتر خواهد بود.اظهارات رئیس کمیسیون اصل ۹۰ نشان میدهد امروز میان دولت، مجلس و بخش خصوصی، دستکم بر سر یک اصل مهم اتفاقنظر وجود دارد؛ اینکه در شرایط فعلی، حفظ جریان تولید و جلوگیری از توقف کارخانهها باید در اولویت تصمیمگیریهای حوزه انرژی قرار گیرد. با این حال، فعالان اقتصادی معتقدند تحقق این هدف، نیازمند تصمیمهایی است که در میدان اجرا نیز به همان اندازه جدی دنبال شوند. خاموشی، فقط قطع برق نیست؛ زنجیره تولید را متوقف میکند اگرچه دولت و مجلس بر حفظ برق صنایع تأک
قدس آنلاین
قدس آنلاینقدس آنلاین