همزمان با آغاز دور جدید مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا در سوئیس، دونالد ترامپ در مصاحبه با فاکس نیوز، لحنی تند و تهاجمی علیه تهران به کار برد و به یاوهسرایی از جنس هفتههای نخست جنگ پرداخت. به گزارش سرویس جهان مشرق، همزمان با آغاز دور جدید مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا در سوئیس (با میانجیگری قطر و پاکستان)، دونالد ترامپ در مصاحبه با فاکس نیوز، لحنی تند و تهاجمی علیه تهران به کار برد و به یاوه سرایی از جنس هفتههای نخست جنگ پرداخت. او که تا روزهای اخیر لحنی نسبتاً ملایم و تغییر یافته در قبال ایران داشت، تحت فشار شدید رسانههای داخلی آمریکا و لابی صهیونیستها (بابت اتهام عقبنشینی در برابر ایران)، ناگهان به اظهاراتی نظیر «تنگه هرمز را تصاحب میکنیم»، «ایران را با خاک یکسان میکنیم» و تهدید خطاب به مسعود پزشکیان («مواظب حرف زدنت باش!») روی آورد. اما آنچه در پشت پرده این حرافی ها میگذرد، چیزی جز مدیریت افکار عمومی و تلاش برای حفظ وجهه در برابر انتقادات داخل آمریکا نیست. بخش اول: ادعاهای ترامپ در یک نگاه (متن مصاحبه با فاکس نیوز) تهدید به تصاحب تنگه هرمز و دریافت ۲۰ درصد عوارض از نفت آن. تکرار ادعای واهی «در هم کوبیدن ایران» در صورت عدم توافق. اخطار درباره گروههای نیابتی در لبنان و تهدید به «ضربهای سختتر از هفته گذشته». لحن تحقیرآمیز خطاب به رئیسجمهور ایران و دستور به «اصلاح کلام». بخش دوم: تحلیل راهبردی - واقعیت جنگ ۳۹ روزه و بیاعتباری تهدیدها در تحلیل این اظهارات باید از لایههای سطحی عبور کرد و به حقیقت بنیادین میدان نگریست. آنچه معادلات را تعیین کرده، نه طغیانهای کلامی رئیسجمهور آمریکا، بلکه نتیجه قطعی جنگی ۳۹ روزه است که چند ماه پیش میان ایران از یک سو و آمریکا-اسرائیل از سوی دیگر رخ داد. ۱. تمام توان نظامی دشمن به کار گرفته شد و به بنبست خورد: در آن ۳۹ روز، آمریکا و اسرائیل هر آنچه در جعبه ابزار نظامی خود داشتند—از بمبارانهای سنگین تا جنگ الکترونیک و تهدیدات تمامعیار—را علیه ایران به میدان آوردند. اما نه تنها به هیچ یک از اهداف راهبردی خود دست نیافتند، بلکه با مقاومت جانانه و قدرت بازدارنده موشکی و دفاعی ایران مواجه شدند که تثبیتکننده این حقیقت عینی بود که گزینه نظامی برای واشنگتن به پایان رسیده است. ۲. ترامپ ناچار به پذیرش میز مذاکره شد: دقیقاً به دلیل همین شکست در میدان نبرد ۳۹ روزه است که امروز مقامات ارشد آمریکا (از جمله جیدی ونس) در کنار مقامات ارشد ایران (محمدباقر قالیباف) در سوئیس نشستهاند. قدرت نظامی حرف آخر را زده است و اکنون نوبت به دیپلماسی اجبارآمیز برای آمریکا رسیده است. اگر آمریکا توان تغییر میدان را داشت، هرگز پای میز مذاکره حاضر نمیشد. ۳. لحن تند ترامپ، پوششی برای سرخوردگی داخلی است: پس از آن که رسانههای آمریکایی و لابی صهیونیست، ترامپ را بابت «نرمش» روزهای اخیر به سخره گرفتند، او ناچار شد برای بازسازی چهره «مسلط بر امور» خود در افکار عمومی، به تهدیدهای توخالی پناه ببرد. این عصبانیت و هرزگی لفظی، نه نشانی از قدرت، که نشانه قطعی قافیهباختگی یک ابرقدرت است که پس از ۳۹ روز جنگ تمامعیار، به بنبست رسیده و اکنون فقط به حاشیهپردازی و نمایش روی آورده است. بخش سوم: تفسیر جدید از مذاکرات ژنو؛ گرفتن حق، نه آشتی با دشمن در سوی مقابل، موضع هیئت ایرانی بر اساس یک راهبرد متکی بر تجربه نیمقرن دیپلماسی هوشمندانه طراحی شده است. رفتار کارشناسانه ایران در قبال چینش میز مذاکره، اعتراض به تأخیر ۲۰ دقیقهای و تأکید بر این که هدف مذاکره «آشتی» نیست، بلکه «گرفتن حق و حقوق ملت ایران» است، نشان از درک عمیق از واقعیت قدرت دارد. همانگونه که اخیراً رئیسجمهور ترکیه نیز در سخنانی ضمنی به این واقعیت اذعان کرد، امروز ناظران جهانی به وضوح میبینند که آمریکا نه از سر لطف یا برابری، بلکه از سر ناچاری و کرنش در برابر قدرت مستقر ایران پای میز مذاکره نشسته است. ارزش سخنان ترامپ در این میان به اندازه باد هواست؛ آنچه مهم است، نتیجه عینی و ملموس این میز مذاکره و تثبیت مطالبات بهحق ایران در سایه اقتدار بهدستآمده است. نتیجهگیری نهایی؛ تهدیدهای ترامپ تغییری در معادلات ایجاد نمیکند بهطور خلاصه، در پیوند با مذاکرات در سوئیس و هرزهدرایی توخالی ترامپ، دو محور لازم به تاکید است: ۱. جنگ ۳۹ روزه، فصلالخطاب میدان بود: آمریکا و اسرائیل در آن بازه، تمام توان تهاجمی و نظامی خود را به کار گرفتند و نتیجه چیزی جز تثبیت هرچه بیشتر قدرت دفاعی و بازدارنده ایران نبود. ترامپ هیچ گزینه نظامی استفادهنشدهای در چنته ندارد که بخواهد با آن ایران را تهدید کند. ۲. تشرهای کلامی، نمایشی برای داخل آمریکاست: سخنان تند ترامپ دقیقاً به موقع و برای پاسخ به فضای انتقادی علیه خود در داخل ایالات متحده تنظیم شده است و کوچکترین تأثیری بر روند رو به پیشرفت مذاکرات یا اراده مستحکم ایران برای دفاع از حقوق خود نخواهد داشت. ایران با تکیه بر خونبهای پرداختشده در آن ۳۹ روز، اکنون از موضعی رفیع و برابر، نه از سر ضعف، بلکه برای اخذ حقوق حقه خود پشت میز مذاکره حضور دارد. آینده متعلق به واقعیات میدان است، نه لفاظیهای آشفته و بیمارگونه کاخ سفید. در همین راستا، مذاکرهکنندهی ارشد ایران، محمدباقر قالیباف، در پاسخ به این یاوهگویی ترامپ، در ایکس نوشت: "با خودشان فکر نمیکنند که اگر تهدیدهایشان نتیجهای داشت، به استیصال امروز نمیرسیدند؟ ما تهدیدهای آمریکاییها را به جایی حساب نمیکنیم. بهتر است مراقب اظهارنظرهای خود باشند، نیروهای مسلح ما آمادهاند تا به نحوی دیگر پاسخشان را بدهند. هر چه حرف بزنند، این ماییم که عمل میکنیم."
مشرق
مشرقمشرق