در حالی که دونالد ترامپ بار دیگر با ادعای هدف قرار دادن تأسیسات جدید هستهای ایران و تهدید به انهدام پلها و نیروگاهها در واکنش به آسیب دیدن کشتیها در تنگه هرمز سعی دارد موقعیت خود را در میدان نبرد ارتقا دهد، ایران نیز گزینههای مختلفی برای پاسخ و تغییر معادلات بازدارندگی در اختیار دارد که میتواند هزینههای بیشتری را به دشمن متجاوز تحمیل کند. تغییر در رویکرد هستهای، هدف قرار دادن زیرساختهای راهبردی منطقه و اعمال کنترل شدیدتر بر تردد در تنگه هرمز، از جمله گزینههایی است که میتواند در محاسبات دفاعی تهران قرار گیرد. با این حال، برخلاف ادعاهای ترامپ، برخی مقامهای ارشد پنتاگون درباره توانایی امریکا برای نابودی کامل تأسیسات هستهای ایران تردید دارند. با وجود تلاش میانجیگران برای کاهش سطح تنش میان ایران و امریکا و فراهم کردن زمینه برای ازسرگیری مذاکرات، مقامات واشینگتن نه تنها تمایلی به توقف درگیریها ندارند، بلکه در مسیر تشدید تنشها قدم برمیدارند. دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، روز چهارشنبه بار دیگر مدعی شد که هر سایت هستهای که ایران قصد فعالسازی مجدد آن را داشته باشد، بار دیگر هدف حمله قرار خواهد گرفت. او همچنین در ادامه تهدیدات خود ادعا کرد که در ازای هر کشتی که در تنگه هرمز مورد هدف قرار گیرد، امریکا نیز یک پل یا نیروگاه را در ایران بمباران خواهد کرد. بر این اساس، در برابر چنین سناریوهایی، بحث درباره نوع و سطح واکنش ایران به یکی از محورهای اصلی تحلیلها تبدیل شده است. برخی ناظران و مشاوران سیاسی در ایران معتقدند هرگونه اقدام جدید امریکا باید با پاسخی متناسب و بازدارنده مواجه شود تا هزینههای ماجراجویی نظامی برای واشینگتن افزایش یابد. با این نگاه، تهران باید گزینههای مختلف خود را برای پاسخ به اقدامات احتمالی دشمن در نظر داشته باشد و اجازه ندهد تکرار تهدیدها و حملات، معادلات بازدارندگی را تغییر دهد. یک مشاور فنی نزدیک به مذاکرات حمله به تأسیسات هستهای که امریکا مدعی تهدیدآمیز بودن آن شده، دیروز در این باره تأکید کرد که در برابر زدن کوه کلنگ، دکترین ایران نیز باید یک پاسخ درونبرنامه هستهای در پی داشته باشد. به این معنی که نیروگاه هستهای براکه در امارات و تأسیسات هستهای دیمونا در اسرائیل مورد هدف قرار گیرند. در این مورد، افزایش غلظت اورانیوم غنیشده، توقف کامل همکاری با آژانس بینالمللی انرژی اتمی، همچنین تغییر دکترین هستهای که پیش از زمان جنگ از سوی برخی مقامات ارشد جمهوری اسلامی مطرح میشد، یعنی تلاش برای رفتن به سمت ساخت سلاح هستهای، میتواند در صورت لزوم یکی از گزینههای جدی برای مقابله با جنگافروزیهای دشمن امریکایی باشد. محمد مرندی، یک کارشناس نزدیک به تیم مذاکرهکننده، هم درباره گزینههای جدی ایران در پاسخ به تهدیدات ترامپ تأکید کرد: «زمان تخلیه کویت، قطر، عربستان سعودی، بحرین، امارات و احتمالاً عمان فرارسیده است». یکی از گزینههای جدید ایران که از سوی خبرگزاری مهر مطرح شده، این است که به ازای هر کشته، یک چاه نفت در منطقه به آتش کشیده شود.
