«همه آمده بودند» / تشییع؛ به مثابه یک کنشِ تمدنی و تجلّی دوباره‌ی همان «رفراندوم رمضانیّه»

خبرآنلاین- حمید ابوطالبی: امروز تهران شاهد صحنهای بود که فراتر از یک رویداد تاریخی، یک «کنشِ تمدنی» و تجلّی دوبارهی همان «رفراندوم رمضانیّه» بود. امروز، خیابان بهعنوان عنصر حضور، بار دیگر کارکرد صرفاً فیزیکی خود را از دست داد و به ساحتِ تجلّی ارادهی یک ملت بدل شد؛ ارادهای که میتواند محاسبات صرفاً سختافزاریِ دشمنان را با چالش مواجه سازد. مردم، با تلفیق دین و وطن، نشان دادند که در سرزمین ایران، پاسداری از آرمانها و صیانت از خاک، دو ساحتِ جداییناپذیرِ یک حقیقت واحدند و همین پیوند است که در اوج تهدیدها، یکپارچگیِ احساس را پدید میآورد؛ همان همنواییِ عاطفی و لایهی عمیق ناخودآگاه جمعی که تندبادهای روایت دیگران را بیاثر میسازد. در این دریای خروشان، آنچه بیش از هر چیز احساس میشد، نه دلهره، بلکه نوعی آرامش در جمع بود؛ سکینهای تمدنی که فردیتِ اندوهگین را در افقِ یک همبستگیِ تاریخی، به امنیتِ وجودی رهنمون میساخت. این جمعیتِ منسجم، با مهربانی دور یک پرچم و فراتر از همهی گسستهای فرعی، پیوندی برادرانه را به نمایش گذاشت تا عظمتِ به عشقِ یک ملت را گواهی کند؛ اینکه قدرتِ واقعی، نه صرفاً در ابزارهای مادی، بلکه در ارادهی معطوف به بقای یک کلّ تاریخی و تمدنی نهفته است. این حضورِ بیبدیل، قدرت را به اقتدارِ مشروعِ تمدنی ارتقاء داد؛ اقتداری که از متن جامعه میجوشد و به آن، سرمایهای راهبردی برای بازدارندگی، پایداری و تداوم تاریخی میبخشد. آنچه این اقیانوس انسانی را به حرکت درآورد، خودآگاهیِ صیانتیِ یک ملت نسبت به بقای وطن بود؛ خودآگاهیای که نشان داد ملت ایران در بزنگاههای تاریخی، ارادهی ماندن را برمیگزیند و از دلِ تهدید، نیروی استمرار خویش را بازتولید میکند. اما ارزش راهبردی این حضور، تنها در خودِ این اجتماع عظیم تشییع خلاصه نمیشود. اهمیت حقیقی آن در این است که این سرمایهی اجتماعی و این ارادهی تمدنی، به انسجامِ نهادی و نظمی پایدار ترجمه شود؛ زیرا سرمایههای تاریخی، هرچند عظیم، اگر به راهبرد و نهاد تبدیل نشوند، بهتدریج در معرض فرسایش قرار خواهند گرفت. در همینجاست که مسئولیت تاریخیِ حکمرانی، نخبگان و همهی نیروهای مرجع آغاز میشود. این حضورِ کمنظیر، سرمایهای نیست که صرفاً ثبت یا ستایش شود؛ بلکه باید به کارآمدی نهادی، همبستگی ملی و افقی روشن برای آینده ترجمه گردد. هر گامی که این سرمایه را به عقلانیت، انسجام و امید پیوند زند، استمرار همان «رفراندوم رمضانیّه» در عرصهی حکمرانی خواهد بود. از همینرو، پیام امروز تهران، صرفاً نمایش عظمت و شکوه یک تشییع یا اثبات تابآوری یک ملت نبود؛ بلکه اعلام این حقیقت بود که ایران، هرگاه ارادهی تاریخی خود را با وحدت ملی، عقلانیت راهبردی و نظم پایدار پیوند زند، نهتنها از بحرانها عبور میکند، بلکه آنها را به نقطهی عزیمت مرحلهای تازه از تداوم و اعتلای تمدنی خویش تبدیل خواهد کرد.