از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، تمرکز اصلی تحلیلها بر تشدید درگیریهای نظامی، پیامدهای امنیتی منطقه و نوسانات بازارهای جهانی انرژی و کالا بوده است. در نتیجه، سایر آثار احتمالی این جنگ از جمله تغییر در افکار عمومی و دگرگونی چارچوبهایی که بر اساس آن بازیگران منطقهای و بینالمللی ارزیابی میشوند، کمتر مورد توجه قرار گرفته است. به گزارش اقتصادآنلاین، بر اساس دادههای «عرب بارومتر»، شبکهای پژوهشی، مستقل و بیطرف که به گردآوری و تحلیل دیدگاهها، نگرشها و ارزشهای شهروندان کشورهای خاورمیانه و شمال آفریقا میپردازد، کاهش اعتبار ایالات متحده در حوزه مسائل مرتبط با حقوق بینالملل بیش از پیش آشکار شده است. یافتههای این پژوهش نشان میدهد که بخش قابل توجهی از افکار عمومی منطقه، آمریکا را کشوری میداند که قواعد و مقررات حقوق بینالملل را بهصورت گزینشی و متناسب با منافع خود اجرا میکند. این موسسه مدعی شده است که تلاشهای آمریکا و اسرائیل برای به تصویر کشیدن ایران به عنوان یک بازیگر منحصراً سرکش، احتمالاً برای افکار عمومی جهان کمتر قانعکننده خواهد بود. اردن، شکاف میان مردم و دولت بررسیهای اقتصادآنلاین از واکنشهای منتشرشده در شبکههای اجتماعی اردن نشان میدهد بخشی از کاربران این کشور از حملات ایران در روزهای اخیر به مواضع نظامی آمریکا در خاک این کشور استقبال کردهاند. در این واکنشها، حملات تهران عمدتاً نه اقدامی علیه اردن بلکه پاسخی به حضور و فعالیت نظامی آمریکا در منطقه توصیف شده است؛ بهخصوص زمانی که ایران اعلام کرده بود برخی پایگاههای آمریکا در اردن در عملیات علیه ایران نقش داشتهاند. گزارشهای منتشرشده نیز از هدف قرار گرفتن مواضع نظامی آمریکا در اردن و رهگیری شماری از موشکها و پهپادهای ایرانی از سوی نیروهای اردنی حکایت دارد. در این فیلم به بخشی از این واکنشها اشاره شده است. در میان حامیان حملات ایران به اردن، این دیدگاه وجود دارد که استفاده از خاک اردن برای عملیات نظامی علیه ایران، اردن را ناخواسته وارد جنگ کرده و پایگاههای آمریکایی را در معرض پاسخ متقابل قرار داده است. شماری از کاربران فضای مجازی این کشور نیز حضور نظامی آمریکا را عامل افزایش خطر برای اردن دانستهاند. در این میان، مخالفت کاربران با سیاستهای آمریکا در منطقه در شکلگیری نگاه مثبت بخشی از کاربران به پاسخ نظامی ایران نقش داشته است. مصر، غزه محور اصلی نگاه مردم بررسی دادهها در شبکه اجتماعی ردیت(Reddit) درباره افکار عمومی مصر نشان میدهد نگاه مردم این کشور بیش از آنکه مبتنی بر حمایت از ایران باشد، ریشه در مخالفت با آمریکا و اسرائیل دارد. بر اساس نتایج گزارش عرببارومتر که در اردیبهشت ۱۴۰۵ منتشر شد، ۹۵ درصد مصریها با عادیسازی روابط با اسرائیل مخالف هستند و ۷۹ درصد نیز دیدگاه منفی نسبت به ایالات متحده دارند. در چنین فضایی، بخش قابل توجهی از کاربران مصری جنگ اخیر را نه صرفاً تقابل ایران و آمریکا، بلکه در امتداد جنگ غزه و حمایت واشنگتن از اسرائیل ارزیابی میکنند. بسیاری از کاربران فضای مجازی در این کشور نیز با اشاره به اینکه آمریکا برخلاف برخی کشورهای منطقه از پایگاههای نظامی خود در مصر علیه ایران استفاده نکرده، بر این باورند که قاهره نباید وارد رویارویی مستقیم تهران و واشنگتن شود و باید از هرگونه اقدامی که کشور را در معرض درگیری قرار دهد، پرهیز کند. این رویکرد تا حد زیادی با سیاست رسمی قاهره نیز همخوانی دارد چرا که دولت مصر در ماههای اخیر تلاش کرده نقش میانجی را میان طرفهای درگیر ایفا کند و از طریق رایزنیهای دیپلماتیک با ایران، آمریکا و کشورهای عربی، مانع از گسترش دامنه جنگ شود. مقامهای مصری بارها نسبت به پیامدهای امنیتی و اقتصادی ادامه درگیریها هشدار دادند و بر ضرورت بازگشت طرفها به مسیر گفتوگو و دیپلماسی تأکید کردهاند. نگاه لبنانیها به جنگ ایران و آمریکا برخلاف مصر، در لبنان نگاه مردم تا حد زیادی به گرایشهای سیاسی و مذهبی وابسته است. حامیان حزبالله و بخش مهمی از جامعه شیعه، حملات ایران را پاسخی مشروع به اقدامات آمریکا و اسرائیل میدانند و از آن حمایت میکنند. در مقابل، بسیاری از مسیحیان، اهل سنت و جریانهای مخالف حزبالله، نگران آن هستند که وابستگی این گروه به ایران، لبنان را از تصمیم گیری درچارچوب دولت خارج کند. تصور غالب افکار عمومی عربستان درباره ایران به گزارش اقتصادآنلاین، برخلاف مصر، افکار عمومی عربستان درباره جنگ ایران و آمریکا کمتر در فضای عمومی و شبکههای اجتماعی بروز و ظهور پیدا میکند. با این حال، دادههای عربآپنیین ایندکس، نشان میدهد بخش مهمی از شهروندان سعودی، ایران را یکی از تهدیدهای امنیتی منطقه میدانند. اگرچه تحلیلهای عرب بارومتر، نشان میدهد جنگ غزه و سپس درگیری ایران و آمریکا تا حدی نگاه بخشی از افکار عمومی عرب را نسبت به ایران تعدیل کرده است، اما این تغییر در کشورهای حاشیه خلیج فارس از جمله عربستان، به دلیل نگرانیهای امنیتی و سابقه رقابت تهران و ریاض، محدودتر از کشورهایی مانند مصر یا اردن بوده است. در نتیجه، بخش قابل توجهی از جامعه سعودی بیش از آنکه خواهان پیروزی یکی از طرفین باشد، نگران گسترش جنگ، حمله به زیرساختهای نفتی و بیثباتی اقتصادی منطقه است. کشورهای خلیج فارس؛ بحرین و کویت، نگران پایگاههای آمریکایی در بحرین و کویت، یکی از مهمترین عوامل شکلدهنده واکنشهای مردمی، حضور نظامی آمریکا در این کشورهاست. بحرین، یکی دیگر از کشورهایی است که ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا در این کشور مستقر شده و کویت نیز میزبان هزاران نیروی نظامی آمریکایی است؛ موضوعی که باعث شده بخشی از کاربران این کشورها، حضور پایگاههای آمریکا را عاملی برای افزایش خطر در شرایط جنگی بدانند. برخی کاربران در شبکههای اجتماعی معتقدند تا زمانی که این پایگاهها در درگیریهای منطقهای آمریکا نقش دارند، کشورهای میزب
