محمد بحرینیان پژوهشگر توسعه معتقد است اقتصاد ایران در ساختار فعلی تصمیمگیری در حال از دست دادن فرصتهای توسعه است و باید ساختارهای تصمیمگیری متناسب با شرایط روز و ذخیره دانایی این مملکت دستخوش تغییر شوند. زهرا علیاکبری- اقتصاد ایران سال سختی را پشت سر گذاشته است. وقوع دو جنگ و در کنار سیاست اصلاح ارز ترجیحی در دی ماه سبب شده است لنگر تورم در ایران بار دیگر در رود و تورم به سطوح بالاتری برود. این اتفاق البته منجر به گسترش فقر در اقتصاد ایران شده است. محمد بحرینیان معتقد است گسترش فقر میتواند زمینه را برای توقف فرایند توسعه در کشور فراهم کند چرا که فقر چون دیواری برابر توسعه ظاهر میشود. این کارشناس و پژوهشگر توسعه با حضور در کافه خبر خبرآنلاین با اشاره به تبعات دو جنگ اخیر گفت: نکتهی مهم این است که اقتصاد ایران درگیر بحرانهای بسیار جدی است. اما باید ببینیم از پس جنگ هشت ساله ما فهمیدیم که با اقتصاد باید چکار کنیم؟ این پژوهشگر اقتصادی گفت: اقتصاد ایران نیز مانند سایر بخشهای کشور درگیر سوءمدیریت است چرا که با عدم اهلیت حرفهای در مناسب تصمیمگیری روبرو هستیم. در ضمن از تجربیات جنگ هشت ساله نیز به درستی برای ساماندهی وضعیت اقتصادی بهره نبردیم. وی گفت: من یک مثال ویژه میزنم. ببینید پدافند ما که بعد از جنگ هشت ساله شکل گرفت، در این دو جنگ اخیر به هیچ کاری نیامد اما صنایع موشکی که در دوران جنگ هشت ساله شکل گرفته است، تا حد زیادی کشور را در این دوران جنگ حفظ کرد. بحرینیان تاکید کرد: من معتقدم به دلیل عدم اهلیت کافی در دو قوه مجریه و مقننه صنایع ما اشتباه شکل گرفتهاند و جنگ اخیر نیز این تنش و بحران را تشدید کرده است. اقدامات این چند دوره ما را سر پا نگه داشت او با اشاره به سابقهی تاریخی ایران گفت: حقیقت این است که برخی بزنگاهها در تاریخ ایران سبب شده است ما سر پا بایستیم. شما اقدامات صورت گرفته را در دورهی طلایی سی تا سی و دو و سپس سال 41 تا 48 و دههی شصت ببینید. ما امروزمان را مدیون اقدامات درست این سه مقطع هستیم. بحرینیان گفت: مشکلات اقتصاد ایران قابل حل است به این شرط که ذخیرهی دانایی ایران جلو بیاید. وی تاکید کرد: من شخصا معتقدم همین حالا هم ما در یک نقطه طلایی قرار گرفتهایم. نقطهای که میتواند لحظهی شروع توسعه باشد. اقتصاددان شهیر توسعه یعنی «بنجامین هیگینز» نیز معتقد است لحظهی بهینهای در تاریخ هر کشور هست. در این لحظه، همگرایی لازم وجود دارد تا توسعه شروع شود و اگر این لحظه از بین برود شاید سالهای طولانی زمان لازم باشد تا دوباره کشوری به این نقطه برسد. حالا ما در این نقطه قرار داریم کافی است که عزم و ارادهای در حاکمان کشور ایجاد شود تا روند توسعه در ایران بهبود یابد. او با تاکید بر اینکه الان حاکمان هنوز به این نتیجه نرسیدهاند، گفت: ما باید باور کنیم اقتصاد و فناوری مهم است. اقتصاد قدرت است. شما بروید و برنامه صفر توسعه را ببینید. این برنامه توسط دولت موقت در ابتدای انقلاب تدوین شد. کافی است این برنامه را مرور کنید تا ببینید با چه دقتی فرایند توسعه در ایران طراحی شده بود. وی در پاسخ به این سئوال که آیا این برنامه فرصتی برای ابلاغ و ورود به فرایند اجرا یافت یا آغاز جنگ هشت ساله مانع از این اتفاق شد؟ گفت: متاسفانه آغاز جنگ هشت ساله مانع از اجرایی شدن این برنامه یا حتی اقدام برای اجرای آن شد. دو برنامهی صفر دیگر هم تدوین شد اما در عمل در هیچ کدام از برنامههای توسعهای در ایران دیگر این شکل ریزبینی و دقت وجود ندارد و ما درگیر شعارهای کلی و پرطمطراق و نبود اولویتبندی برای ورود به توسعهی واقعی شدیم. این پژوهشگر توسعه گفت: یادم هست بعدها مرحوم دکتر عظیمی عنوان کردند این برنامههای توسعهای که در ایران تدوین میشوند کارمندی است. این در حالی است که وقتی گروه تدوین کنندگان برنامه صفر را میبینیم، متوجه میشویم چه نخبگانی در فرایند تدوین آن دست داشتند. آقای احمد اشرف و استاد بایزید مردوخی و دکتر برزگری و دکتر عبدالجلیل مستشاری و مهندس خلیلی و مهندس صابری و ... در تدوین این برنامه دخیل بودند. حتی واژهگذاریها دقیق بود اما بعدها درگیر برنامههای توسعهای شدیم که همه کپی یکدیگر بودند. او گفت: شما وقتی به لیست طرحهایی نگاه میکنید که در این برنامه تدوین شدند، میبینید که چه دقتی پشت این برنامه بود اما همهی این نکات مثبت کنار گذاشته شده است. بحرینیان گفت: مهمترین نکته این بود که در برنامه صفر به این اصل رسیده بودند که اقتصاد قدرت است اما بعد از آن دیگر چنین نکتهای را نمیبینیم. از اشتباهات گذشته درس نمیگیریم او با اشاره به این که ما در سالهای اخیر منابع لازم برای توسعه را داشتیم و چین با منابعی به مراتب کمتر از ما به چنین دستاوردهای عظیمی رسیده است، تاکید کرد: من معتقدم ما درگیر «موارد ناخوشایند» هستیم. من معتقدم اگر تصمیمگیران اقتصادی کشور تحت نفوذ دینفعان باشند یا حتی خودشان ذینفع باشند و یا تحت نفوذ خارجی باشند و یا عامل نفوذ خارجی باشند، بحران در آن کشور بالا میگیرد. من اینها را از جزوهی سازمان سیا درآوردم . جزوهای که سال 1944 تدوین شده و در سال دو هزار از محرمانگی بیرون آمده است. در همان جزوه تاکید کرده است که برای زمین زدن کشورها چه کارهایی باید انجام داد و شاید جالب باشد یکی از این کارها این است که حمایت کنیم از حضور افراد مهم را در کارهای نامهم و افراد نالایق را در کارهای مهم . این کارشناس گفت: در همین جنگ رمضان من دیدم برخی نمایندگان مجلس پیگیر واردات خودروی خارجی بودند. مگر میشود در زمانی که کشور درگیر جنگ است و در وضعیتی که ساحل را بستهاند، نگران واردات خودرو باشید؟ وی در توضیح این مطلب مثالی دیگر زد و گفت: همین حالا وزیر نیرو برق خانگی را به برق صنعتی ترجیح میدهد و هزینهی برق صنعتی گران تر از برق خانگی است. وقتی کسی هم اعتراض نکند، مسئولان در تصمیمگیری به اشتباه میافتند.
خبرآنلاین
خبرآنلاینخبرآنلاین