این روزها برخی رانندگان به جای بنزین سوپر و مکمل اکتان، تینر داخل باک خودرو میریزند. آیا این روش واقعاً مؤثر است یا میتواند خسارت چند ده میلیونی به موتور و سیستم سوخترسانی وارد کند؟ در روزهایی که دسترسی به بنزین سوپر در برخی جایگاهها محدود شده و قیمت مکملهای اکتان نیز افزایش یافته است، یک توصیه عجیب در میان برخی رانندگان و حتی بعضی تعمیرگاهها دهان به دهان میچرخد؛ «باک را پر کن و تینر داخل آن بریز، درست مثل اکتان عمل میکند!» این ادعا در ظاهر ساده و کمهزینه به نظر میرسد. یک قوطی تینر بیش از ۱۰۰ هزار تومان قیمت دارد و برخی افراد معتقدند با اضافه کردن آن به باک میتوان عملکرد خودرو را بهبود داد، صدای موتور را کاهش داد یا حتی جای بنزین سوپر را گرفت. اما آیا واقعاً چنین ادعایی درست است؟ چرا برخی افراد تینر را جایگزین اکتان میدانند؟ ریشه این باور به ویژگی شیمیایی برخی حلالهای آلی بازمیگردد. برخی ترکیبات موجود در انواع خاصی از تینرها قابلیت اشتعال بالایی دارند و ممکن است در کوتاهمدت باعث تغییر رفتار احتراق در موتور شوند. همین موضوع باعث شده برخی افراد تصور کنند هر ماده قابل اشتعالی که به بنزین اضافه شود، میتواند نقش مکمل اکتان یا بنزین سوپر را بازی کند؛ در حالی که متخصصان صنعت خودرو و سوخت چنین برداشتی را تأیید نمیکنند. اکتان چیست و چرا با تینر تفاوت دارد؟ عدد اکتان در واقع شاخصی برای مقاومت سوخت در برابر احتراق زودرس یا «ناک زدن» موتور است. مکملهای اکتان و بنزین سوپر بر اساس فرمولاسیون مشخص و آزمایشهای مهندسیشده تولید میشوند تا بدون آسیب به سیستم سوخترسانی، عملکرد موتور را بهبود دهند. اما تینر یک حلال صنعتی است که اساساً برای رقیق کردن رنگ و مصارف صنعتی تولید شده و ترکیب شیمیایی آن بسته به نوع تولیدکننده میتواند کاملاً متفاوت باشد. به همین دلیل هیچ استاندارد خودرویی برای استفاده از تینر در باک خودرو وجود ندارد. ریختن تینر در باک چه خطراتی دارد؟ کارشناسان معتقدند استفاده از مواد شیمیایی نامشخص در سیستم سوخترسانی میتواند پیامدهای مختلفی داشته باشد، از جمله: آسیب به پمپ بنزین فرسایش زودهنگام انژکتورها آسیب به اورینگها و قطعات لاستیکی سیستم سوخت اختلال در عملکرد سنسور اکسیژن آسیب به کاتالیست اگزوز افزایش هزینههای تعمیرات در بلندمدت نکته مهم این است که اثرات احتمالی چنین موادی ممکن است بلافاصله ظاهر نشود و پس از چند ماه خود را به شکل خرابی قطعات نشان دهد. چرا برخی رانندگان از نتیجه آن راضی هستند؟ یکی از دلایل شکلگیری این باور، تجربههای کوتاهمدت برخی رانندگان است. ممکن است پس از افزودن مقدار کمی از یک حلال خاص، رفتار موتور برای مدت کوتاهی متفاوت به نظر برسد و راننده تصور کند کیفیت سوخت بهتر شده است. اما کارشناسان هشدار میدهند که احساس اولیه راننده لزوماً به معنای مفید بودن یک ماده برای موتور نیست. بسیاری از آسیبهای سیستم سوخترسانی در بلندمدت و بهتدریج ظاهر میشوند. آیا خودروسازان استفاده از تینر را تأیید کردهاند؟ پاسخ کوتاه خیر است. هیچیک از خودروسازان معتبر جهان یا تولیدکنندگان داخلی خودرو استفاده از تینر را بهعنوان جایگزین بنزین سوپر یا مکمل اکتان توصیه نکردهاند. همچنین در دفترچههای راهنمای خودروها نیز اشارهای به چنین روشی وجود ندارد. اگر بنزین سوپر پیدا نکردیم چه کار کنیم؟ کارشناسان توصیه میکنند در صورت نیاز به سوخت با کیفیت بالاتر، تنها از محصولات استاندارد و تأییدشده استفاده شود و از افزودن مواد ناشناخته یا حلالهای صنعتی به باک خودرو خودداری شود. استفاده از موادی که برای کاربرد خودرویی طراحی نشدهاند ممکن است در ظاهر راهحلی ارزان به نظر برسد، اما هزینه تعمیرات احتمالی آن در آینده میتواند چندین برابر بیشتر باشد. جمعبندی شایعه استفاده از تینر به جای بنزین سوپر یا مکمل اکتان این روزها در میان برخی رانندگان شنیده میشود، اما از نگاه کارشناسی هیچ پشتوانه فنی یا تأییدیه رسمی برای این روش وجود ندارد. تینر یک حلال صنعتی است، نه یک افزودنی خودرویی استاندارد. به همین دلیل استفاده از آن در باک خودرو میتواند ریسک آسیب به قطعات حساس سیستم سوخترسانی و موتور را افزایش دهد؛ ریسکی که ممکن است در ابتدا دیده نشود اما در بلندمدت هزینههای سنگینی به مالک خودرو تحمیل کند./ پرشین خودرو
ایرانجیب
ایرانجیبایرانجیب