نشست روز سهشنبه شورای امنیت درباره یمن به جدال لفظی میان نمایندگان آمریکا و چین کشیده شد. واشینگتن ایران و حوثیها را به تهدید کشتیرانی و بیثبات کردن منطقه متهم کرد و خواستار اقدام جدی برای جلوگیری از انتقال سلاح به این گروه شد. پکن نیز آمریکا را مسئول تشدید بحرانهای خاورمیانه دانست. خبرآنلاین - زهره نوروزپور: در کمتر از ۷۲ ساعت، یمن بار دیگر از حاشیه تحولات خاورمیانه به متن رقابت قدرتهای جهانی بازگشت؛ حمله به فرودگاه بینالمللی صنعا، پاسخ موشکی و پهپادی نیروهای یمنی، جنجال بر سر یک پرواز ایرانی، جدال کمسابقه آمریکا و چین در شورای امنیت و واکنش تند جمهوری اسلامی ایران، زنجیرهای از رخدادها را رقم زد که نشان میدهد بحران یمن دیگر صرفاً یک جنگ داخلی یا حتی یک منازعه منطقهای نیست؛ بلکه به یکی از مهمترین میدانهای رقابت ژئوپلیتیکی در خاورمیانه تبدیل شده است. نشست اخیر شورای امنیت نیز بیش از آنکه به بررسی وضعیت انسانی یا سیاسی یمن اختصاص داشته باشد، به صحنه تقابل دو روایت متفاوت درباره آینده امنیت منطقه بدل شد؛ روایتی که آمریکا بر پایه مهار ایران و افزایش فشارهای بینالمللی دنبال میکند و روایتی که چین با تأکید بر کاهش تنش، مخالفت با تشدید درگیریها و بازگشت به روند سیاسی از آن دفاع میکند. در این میان، ایران نیز با رد قاطع اتهامهای واشنگتن، آمریکا را مسئول شکست روند صلح و تشدید بحران در یمن دانست؛ موضعی که نشان میدهد پرونده یمن امروز دیگر صرفاً درباره صنعا نیست، بلکه به بخشی از رقابت قدرتهای بزرگ بر سر نظم آینده خاورمیانه تبدیل شده است. از حمله به فرودگاه صنعا تا نشست شورای امنیت تحولات اخیر با حمله هوایی عربستان سعودی به فرودگاه بینالمللی صنعا وارد مرحله تازهای شد؛ حملهای که با محکومیت گسترده از سوی مقامهای صنعا، جمهوری اسلامی ایران و گروههای مختلف یمنی همراه شد. نیروهای مسلح یمن در واکنش، اعلام کردند که فرودگاه ابها در جنوب عربستان را با موشکهای بالستیک و پهپاد هدف قرار دادهاند. سرتیپ یحیی سریع، سخنگوی نیروهای مسلح یمن، این عملیات را پاسخی به «تجاوز آشکار» عربستان توصیف کرد و هشدار داد که هرگونه حمله جدید، با پاسخ متقابل روبهرو خواهد شد. همزمان، در استانهای مختلف یمن از جمله حجه، المحویت، ریمه و إب، تجمعهای گسترده مردمی و قبیلهای در محکومیت حمله به فرودگاه صنعا برگزار شد. شرکتکنندگان ضمن اعلام حمایت از نیروهای مسلح یمن، این حمله را ناقض حاکمیت ملی یمن دانسته و خواستار پاسخ قاطع به آن شدند. در تهران نیز اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه، حمله به فرودگاه بینالمللی صنعا را نقض آشکار حقوق بینالملل، منشور سازمان ملل و اصول حقوق هوانوردی توصیف کرد و هشدار داد که چنین اقداماتی میتواند روند سیاسی و تلاشهای جاری برای دستیابی به صلح پایدار در یمن را با مخاطره روبهرو کند. در همین حال، پاکستان نیز ضمن اعلام حمایت از حاکمیت و تمامیت ارضی عربستان، بر ضرورت حفظ ثبات منطقه و جلوگیری از گسترش تنشها تأکید کرد؛ موضعی که نشان میدهد بحران یمن بار دیگر به موضوعی فراتر از مرزهای این کشور تبدیل شده است. یک پرواز؛ جرقه جنجال دیپلماتیک در حالی که تنشها در میدان ادامه داشت، ادعای آمریکا درباره ورود یک هواپیمای ایرانی به فرودگاه صنعا، پرونده یمن را به شورای امنیت کشاند. تامی بروس، معاون نماینده دائم آمریکا در سازمان ملل، مدعی شد این هواپیما با پوشش یک پرواز غیرنظامی، اعضایی از سپاه پاسداران و کارشناسان پهپادی و موشکی را به مناطق تحت کنترل انصارالله منتقل کرده است. او همچنین ادعا کرد که این پرواز به بهانه انتقال مقامهای یمنی برای حضور در مراسم تشییع یکی از رهبران ایران انجام شده و آن را نقض آشکار قطعنامه ۲۲۱۶ شورای امنیت دانست. واشنگتن علاوه بر این، ایران را به نقض قطعنامه ۲۸۱۷ نیز متهم کرد و مدعی شد تهران از طریق حمایت نظامی از انصارالله، امنیت دریای سرخ و آزادی کشتیرانی بینالمللی را تهدید میکند. در ادامه، نماینده آمریکا از شورای امنیت خواست تدابیر سختگیرانهتری برای جلوگیری از انتقال سلاح و تجهیزات نظامی به انصارالله اتخاذ کند و حتی مدعی شد که حدود ۷۰ درصد کالاهای دومنظوره مورد استفاده این گروه، منشأ چینی دارد. این ادعا، فضای نشست را بهطور کامل تغییر داد؛ زیرا از این نقطه، جلسه شورای امنیت دیگر تنها درباره ایران و یمن نبود، بلکه چین نیز مستقیماً وارد جدال شد. جدال کمسابقه آمریکا و چین اگرچه در ظاهر موضوع نشست شورای امنیت، بررسی تحولات یمن بود، اما آنچه بیش از همه توجه ناظران را به خود جلب کرد، تقابل مستقیم واشنگتن و پکن بود. جایی که ظاهرا واشنگتن از عمد خواست فعالیتهای طرف چینی را در جلسه شورای امنیت به رخ جهان بکشد. آمریکا تلاش کرد با برجسته کردن نقش ایران و طرح ادعاهایی درباره انتقال تجهیزات نظامی و منشأ چینی کالاهای دومنظوره، پرونده یمن را در چارچوب سیاست فشار بر تهران و رقابت راهبردی با پکن تعریف کند. به این معنا که چین برخلاف آنطور که می گوید در جنگ آمریکا و ایران و مخصوصا در آبراههای جنوب نقش کلیدی را ایفا میکند. اما نماینده چین این روایت را نپذیرفت و در پاسخ، آمریکا را مسئول اصلی تشدید بحرانهای خاورمیانه دانست. او تأکید کرد که گسترش عملیات نظامی، حملات متقابل و افزایش تنشها، نهتنها امنیت دریای سرخ را تضمین نمیکند، بلکه روند سیاسی یمن را نیز با خطر مواجه خواهد کرد. پکن همچنین بار دیگر بر ضرورت احترام به حاکمیت کشورها، کاهش تنش، حمایت از روند سیاسی تحت نظارت سازمان ملل و پرهیز از اقداماتی که بحران را پیچیدهتر میکند، تأکید کرد. به نظر میرسد جدال لفظی آمریکا و چین، مهمترین رخداد سیاسی این نشست بود؛ زیرا برای نخستینبار پرونده یمن بهطور آشکار به یکی از میدانهای رقابت دو قدرت بزرگ جهانی تبدیل شد. و بحث پکن یکی از موارد نادر طی سالهای گذشته در پرونده جنگ عربستان و یمن بود. پس از اظه
خبرآنلاین
خبرآنلاینخبرآنلاین