محققان پیکسلهای جدیدی اختراع کردند که میتوانند نور را همزمان نمایش دهند و ثبت کنند؛ فناوری جذابی که نمایشگرها را به دوربین تبدیل میکند. نزدیک به یک قرن پیش، اصطلاح «عنصر تصویر» یا همان پیکسل برای اولینبار در نشریه آمریکایی Wireless World متولد شد. اکنون و پس از گذشت دههها از آن زمان، محققان مؤسسه فناوری فدرال زوریخ (ETH) نوع جدیدی از پیکسلها را توسعه دادند که احتمالاً آینده گجتهای هوشمند را متحول میکند. این نوآوری به جای اینکه فقط نور را نمایش دهد یا فقط آن را ثبت کند، هر دو کار را همزمان انجام میدهد و به نمایشگرها امکان میدهد تا نقش دوربین را نیز ایفا کنند. پیکسلهای دوطرفه برپایه فیزیک تداخل امواج نوری عمل میکنند. محققان دانشگاه ETH میگویند این پیکسلها نور را در مقیاس نانومتر هدایت و تحلیل میکنند. زمانی که نور به سطح این تراشه برخورد میکند، پیکسلها آن را به یک موج سطحی تبدیل میکنند. این امواج سپس در سطح پیش میروند، با یکدیگر تداخل پیدا میکنند و در نقطهای دیگر از پیکسل دوباره به شکل نور ساطع میشوند تا تصاویر را ایجاد کنند. محققان با ابزارهای ریاضی محاسبه میکنند که برای ایجاد یک تصویر خاص، سطح تراشه باید چه الگویی داشته باشد. این معماری به پیکسلها امکان میدهد تا علاوهبر شدت نور، فاز نوسان و قطبش امواج ورودی را نیز کنترل و ارزیابی کنند. پیکسلهای جدید برای نمایش و ثبت نور این رویکرد یک معماری را برای توسعه دستگاههایی فراهم میآورد که دوربین و نمایشگر را در یک سختافزار واحد ترکیب میکنند. محققان توضیح میدهند که این پیکسلهای برداری در زمینههایی مانند اپتیک تطبیقی، نمایشگرهای هولوگرافیک، ارتباطات نوری و پردازش اطلاعات کوانتومی کاربرد فراوانی دارند. اگرچه این پژوهش هنوز در مراحل اولیه خود قرار دارد و پیکسلهای فعلی برای کارکردن به نور لیزر نیاز دارند و الگوهای ثابتی را نشان میدهند، اما محققان اکنون در تلاشند تا با ایجاد یک ماتریس از این پیکسلها، در آینده دستگاههای پیچیدهای بسازند. این تحقیق به حدی اهمیت دارد که سازندگان از قبل یک درخواست ثبت اختراع برای آن ارسال کردهاند و این پروژه اکنون یکی از نامزدهای اصلی دریافت جایزه اسپارک در سال جاری محسوب میشود. البته معرفی این نوآوری حاشیههایی هم داشته است. برخیها در ردیت نگرانی شدید خود را از پتانسیل جاسوسی و نظارت مخفیانه این فناوری جدید ابراز کردهاند. کاربران میگویند نمایشگرهایی که همزمان دوربین هستند، ممکن است ریسکهای نظارتی مختلفی بهوجود بیاید. برخی دیگر نیز میگویند هرگز دستگاهی با چنین فناوری خطرناکی نمیخرند. از طرفی این اختراع بیشباهت به فناوری موجود در رمان ۱۹۸۴ نیست؛ کاربران این فناوری را با تلهاسکرینها یا همان تلویزیونهای دوطرفهای مقایسه میکنند که حکومتها از آنها برای نظارت دائمی بر شهروندان بهره میبردند. یافتههای این پژوهش در ژورنال Nature منتشر شده است.