صبا رضایی پیام ما صنعت هتلداری ایران در هفت سال گذشته از بحرانی به بحران دیگر رسیده است؛ از سیل سال ۱۳۹۸ و همهگیری کرونا تا ناآرامیهای اجتماعی، تورم، کاهش قدرت خرید مردم و جنگهای پیدرپی. گردشگران خارجی بهجز گروه محدودی از مسافران عراقی و کشورهای همسایه، کمتر از گذشته به ایران سفر میکنند و سفر و اقامت در هتل برای بسیاری از مسافران داخلی نیز از اولویت خارج شده است. حاصل این شرایط، اتاقهای خالی و درآمدهای رو به کاهش در برابر هزینههای سنگین بیمه، مالیات، انرژی، حقوق کارکنان و نگهداری هتلهاست. آخرین روز تیرماه، وزارتخانههای میراثفرهنگی و اقتصاد تفاهمنامهای برای حمایت از کسبوکارهای آسیبدیده از جنگ امضا کردند، اما هتلداران در فارس، تهران و مازندران میگویند آثار این حمایت هنوز در عمل دیده نمیشود. آنها هشدار میدهند اگر این وضعیت ادامه پیدا کند، بخشی از زیرساختهای گردشگری کشور توان ادامه فعالیت و نوسازی خود را از دست خواهند داد. رکود صنعت هتلداری تنها نتیجه جنگ اخیر نیست. فعالان این صنعت میگویند زنجیرهای از حوادث طبیعی، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی در سالهای گذشته، فرصت بازسازی و بازگشت به شرایط عادی را از هتلها گرفته است. هنوز خسارت یک بحران جبران نشده، بحران دیگری از راه رسیده و بار تازهای بر دوش واحدهای اقامتی گذاشته است. در این میان، کاهش سفر بخشی از مسئلهای بزرگتر است؛ هزینههای جاری هتلها بالا رفته، اما درآمد آنها بهاندازهای نیست که بتوانند حقوق کارکنان، بیمه، مالیات، قبوض انرژی و هزینههای نگهداری و نوسازی را تأمین کنند. در چنین وضعیتی، حمایت مالی و کاهش فشارهای دولتی، کمترین انتظاری است که فعالان صنعت گردشگری دارند. آخرین روز تیرماه، در مراسم امضای تفاهمنامه میان وزارت میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی و وزارت امور اقتصادی و دارایی، «سیدعلی مدنیزاده»، وزیر اقتصاد، حمایت از کسبوکارهای آسیبدیده در شرایط اضطراری ناشی از جنگ و احیای گردشگری در دوره پساجنگ را هدف اصلی این توافق اعلام کرد. او از تشکیل کارگروه بازسازی و نوسازی در معاونت سیاستگذاری اقتصادی این وزارتخانه خبر داد؛ کارگروهی که قرار بود با حضور معاونتها و سازمانهای مرتبط، از جمله بانکها، سازمان امور مالیاتی، سازمان بورس و اوراق بهادار، بیمه مرکزی و دیگر نهادها فعالیت کند. به گفته او، در این کارگروه با همکاری دستگاههایی همچون وزارت میراثفرهنگی، معاونت علمی و فناوری ریاستجمهوری و همینطور وزارت صنعت، معدن و تجارت، «برنامهریزی دقیقی» انجام شده است تا با استفاده بهینه از منابع محدود، «حمایتی مؤثر و هدفمند» از بخشهای آسیبدیده صورت گیرد. بااینحال، هتلداران معتقدند تا زمانی که تفاهمنامهها به تعویق مالیات و بیمه، پرداخت تسهیلات کمبهره یا کاهش هزینههای تحمیلشده به هتلها منجر نشوند، تأثیری بر وضعیت این صنعت نخواهند داشت. وضعیت هتلداران استان فارس از زمان سیل سال ۱۳۹۸ و پس از آن، شیوع ویروس کرونا، دیگر سروسامان نیافت. درآمد هتلهای این استان همچنان پایین است و سود بسیار اندکی نصیب آنها میشود. سلسله اتفاقات و حوادث کشور به تداوم این شرایط منجر شده است. «سیدحسن سیادتیان»، رئیس جامعه هتلداران استان فارس نیز این بحرانهای پیدرپی را فشارهای سنگینی میداند که همچون وزنهای بر دوش هتلداران قرار گرفتهاند. او به «پیام ما» میگوید: «از سال ۱۳۹۸ و پس از وقوع سیل فروردینماه در شیراز، صنعت هتلداری این استان با بحرانهای پیاپی روبهرو بوده است. پس از آن نیز همهگیری کرونا، ناآرامیهای اجتماعی و در نهایت جنگ، فشارهای سنگینی به هتلداران وارد کرد و خسارتهای متعددی به این بخش زد.» ساختمان، تجهیزات و نیروی انسانی هتلها برای فعالیتی مشخص آماده شده و تعطیلی یا رکودشان، بخشی از زیرساخت گردشگری هر شهر را از بین میبرد. به همین دلیل، هتلداران تأکید میکنند که حمایت از این واحدها بهمعنای حفظ سرمایهها و زیرساختهای گردشگری کشور است. سیادتیان دراینباره میگوید: «هتلها از جمله سرمایههای ملی کشورند و برخلاف بسیاری از واحدهای تجاری، امکان تغییر کاربری ندارند. ممکن است یک واحد تجاری در مدت کوتاهی تغییر کاربری دهد، اما هتلها چنین امکانی ندارند. هتل یکی از زیرساختهای اصلی گردشگری و از نمادهای هر شهر است و به همین دلیل، حفظ و نگهداری آن اهمیت ویژهای دارد.» مشکل اصلی، نبود حمایت دولت از هتلداران است. در اوضاع بحرانی، مانند جنگ، انتظار میرود دولت برای حفظ این صنعت و جلوگیری از تعطیلی واحدهای اقامتی وارد عمل شود. رئیس جامعه هتلداران استان فارس تأکید میکند: «بسیاری از هتلهای موجود به بازسازی، نوسازی و بهروزرسانی نیاز دارند، اما تاکنون حمایت مؤثری از سوی دولت برای تحقق این موضوع صورت نگرفته است. پرداخت تسهیلات کمبهره میتواند به هتلداران کمک کند تا این سرمایههای ملی را حفظ کنند و به استانداردهای روز نزدیک شوند.» او ادامه میدهد: «حتی در دورههایی که کشور با شرایط بحرانی، از جمله جنگ، مواجه بوده است، حمایتهایی که انتظار میرفت از سوی دستگاههای مسئول انجام شود، عملی نشد. برای نمونه، هتلداران سهم بیمه بیکاری را پرداخت کردهاند، اما برخی حمایتهای پیشبینیشده برای چنین شرایطی اجرایی نشد.» به گفته سیادتیان، بخش خصوصی با وجود همه مشکلات تلاش کرده است تابآوری خود را حفظ کند، اما ادامه این وضعیت بدون حمایت دولت دشوار خواهد بود: «همانگونه که دولت از بخشهایی مانند کشاورزی و صنعت حمایت میکند، لازم است صنعت گردشگری و هتلداری نیز از تسهیلات و حمایتهای لازم برخوردار شود تا بتواند فعالیت خود را حفظ کند و زیرساختهای موجود را بهروز نگه دارد.» او میگوید: «امیدواریم با پایان یافتن جنگ تحمیلی، ازسرگیری روابط بینالمللی و بازگشت گردشگران خارجی، صنعت گردشگری دوباره رونق بگیرد. اما حتی اگر این شرایط فراهم شود، هتلهایی که امروز بهدلیل کمبود منابع ما
