مدیر انتشارات قایق معتقد است، باشگاههای کتابخوانی در سالهای اخیر توانستهاند مخاطبان تازهای را به کتابفروشیها جذب کنند اما ادامه این مسیر بدون مدیریت تخصصی، انتخاب درست کتاب و بهبود شرایط اقتصادی دشوار است. وحید تیموری در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، درباره فعالیتهای کتابخوانی در کتابفروشیها و تقویت فرهنگ مطالعه، بیان کرد: باید بپذیریم که سالهای اخیر، شکلهای جدیدی در کتابخوانی و کتابفروشی شکل گرفته است؛ نمیتوان کتابفروشی را صرفاً محلی برای خرید و فروش کتاب دانست. کتابفروشی از محل فروش کتاب تا پاتوق فرهنگی وی با این توضیح که کتابفروشی امروزه میتواند یک فضای فرهنگی، اجتماعی و حتی گفتوگومحور باشد، افزود: فضایی که افراد در آن نهتنها برای تهیه کتاب، بلکه برای ارتباط گرفتن با دیگر علاقهمندان به مطالعه، شنیدن دیدگاههای مختلف و تجربه یک فعالیت فرهنگی حضور پیدا میکنند. مدیر انتشارات قایق، با این توضیح که شبکههای اجتماعی و برخی بلاگرهای حوزه کتاب نیز در تغییر این نگاه نقش مهمی داشتهاند، ادامه داد: فضای مجازی موجب شده معرفی کتاب از شیوه سنتی، فاصله بگیرد و افراد بیشتری با آثار مختلف آشنا شوند. بسیاری از کتابفروشیها نیز با توجه به این تغییرات، به تشکیل باشگاههای کتابخوانی، باشگاه مشتریان و برنامههای فرهنگی اقدام کردهاند تا ارتباط خود را با مخاطب تنها به زمان خرید کتاب محدود نکنند. انتخاب درست کتاب رمز موفقیت باشگاههای کتابخوانی تیموری، با بیان اینکه موفقیت چنین برنامههایی به عوامل مختلفی بستگی دارد، گفت: اگر مدیر یک باشگاه کتابخوانی شناخت کافی از کتاب، مخاطب و فضای اجتماعی داشته باشد، میتواند آثاری را انتخاب کند که علاوهبر ارزش ادبی و محتوایی، با نیازها و دغدغههای جامعه امروز نیز ارتباط داشته باشند. انتخاب درست کتاب، یکی از مهمترین بخشهای موفقیت یک باشگاه کتابخوانی است؛ زیرا مخاطب باید احساس کند کتابی که انتخاب شده، پاسخی به بخشی از پرسشها و دغدغههای اوست. مطالعه در جستوجوی پاسخ به دغدغههای جامعه این مروج کتابخوانی با این توضیح که امروزه بسیاری از مخاطبان به موضوعاتی مانند تاریخ، علوم سیاسی، علوم اجتماعی، روانشناسی و مسائل روز جامعه علاقهمند شدهاند، بیان کرد: افراد به دنبال این هستند که از طریق کتاب، شناخت بیشتری نسبت به خود، جامعه و اتفاقات پیرامونشان پیدا کنند. وقتی فردی وارد یک کتابفروشی میشود و میبیند در آنجا باشگاه کتابخوانی فعالی وجود دارد و نشستهایی درباره همین موضوعات برگزار میشود، طبیعی است که برای حضور در این برنامهها علاقهمند شود. به گفته تیموری، بسیاری از افراد شاید در ابتدا فقط برای خرید کتاب وارد کتابفروشی شوند، اما وقتی با جمعی کتابخوان، گفتوگوی فرهنگی یا نشستی تخصصی روبهرو میشوند، تجربه متفاوتی پیدا میکنند؛ حضور در این جلسات باعث میشود مخاطب علاوهبر آشنایی با کتابهای بیشتر، با نگاهها و تجربههای دیگران نیز آشنا شود و به تدریج مطالعه از یک فعالیت فردی به یک تجربه اجتماعی تبدیل شود. حس تعلق مهمترین دستاورد باشگاههای کتابخوانی وی با بیان اینکه یکی از مهمترین دستاورد باشگاه کتابخوانی فقط این نیست که اعضای آن کتابهای بیشتری بخوانند، ادامه داد: بلکه باید احساس کنند به جمع فرهنگی تعلق دارند. بسیاری از افراد در زندگی روزمره فرصت گفتوگو درباره کتاب، اندیشه و دغدغههای فکری خود را پیدا نمیکنند. باشگاه کتابخوانی این امکان را فراهم میکند که انسانها با وجود تفاوت سلیقه و دیدگاه، کنار یکدیگر بنشینند، صحبت کنند، از هم یاد بگیرند و به مرور یک جامعه کوچک فرهنگی شکل بگیرد. اگر این حس تعلق ایجاد شود، اعضا حتی فراتر از یک جلسه یا یک کتاب، ارتباط خود را با کتابفروشی و با یکدیگر حفظ خواهند کرد. استمرار نشستها عامل شکلگیری عادت مطالعه تیموری، با این توضیح که یکی از مهمترین ویژگیهای باشگاههای کتابخوانی، استمرار آنهاست، بیان کرد: وقتی این جلسات به شکل منظم، هفتگی یا ماهانه برگزار میشود، مخاطبی که شاید در ابتدا تنها بهدلیل کنجکاوی در یک جلسه شرکت کرده است، به مرور با نویسندگان، آثار و موضوعات جدید آشنا میشود. همین ارتباط مداوم موجب میشود، کتاب جایگاه پُررنگتری در زندگی فرد پیدا کند و مطالعه از یک رفتار مقطعی به یک عادت پایدار تبدیل شود. فضای مجازی گسترشدهنده تأثیر باشگاههای کتابخوانی وی با بیان اینکه تأثیر جلسات نیز فقط محدود به افرادی نیست که به شکل حضوری در آن شرکت میکنند، گفت: امروزه فضای مجازی این امکان را فراهم کرده است که محتوای این نشستها، گزارشها، تصاویر و ویدئوهای آن در اختیار مخاطبان شهرهای دیگر نیز قرار بگیرد. ممکن است جلسهای در اصفهان برگزار شود، اما فردی در تهران یا شهر دیگری گزارش آن را ببیند، به موضوع کتاب علاقهمند شود و همان اثر را از کتابفروشی محل زندگی خود تهیه کند. تیموری افزود: این اتفاق نشان میدهد که رویدادهای فرهنگی امروز، مرز جغرافیایی مشخصی ندارند. یک فعالیت کوچک در یک کتابفروشی میتواند مخاطبان جدیدی را در نقاط مختلف پیدا کند و به معرفی یک کتاب یا یک موضوع خاص کمک کند. کمبود مدیران حرفهای چالش باشگاههای کتابخوانی وی با این توضیح که باشگاههای کتابخوانی در سالهای اخیر، نقش مهمی در معرفی کتاب و تقویت جریان کتابخوانی داشتهاند، ادامه داد: البته در کنار این فرصتها، چالشهایی نیز وجود دارد. یکی از مهمترین مشکلات این است که هنوز تعداد افرادی که بتوانند کتابهای مناسب را انتخاب کنند و جلسات کتابخوانی را به شکل حرفهای مدیریت کنند، محدود است. برگزاری یک باشگاه کتابخوانی تنها به جمع شدن چند نفر و معرفی یک کتاب خلاصه نمیشود. تیموری، با تاکید بر اینکه انتخاب کتاب، شناخت مخاطب، ایجاد فضای گفتوگو و هدایت بحث، نیازمند دانش و تجربه است، بیان کرد: متأسفانه گاهی دیده میشود که برخی افراد این حوزه را بیشتر به یک فعالیت ت
ایبنا
ایبناایبنا