آیین بزرگداشت عباس کیارستمی در نخستین برنامه دپارتمان دیپلماسی هنری برگزار شد؛ سینماگران و دیپلماتها از کیارستمی به عنوان دیپلماتی فرهنگی یاد کردند که بدون مأموریت رسمی ( به تعبیری بدون گذرنامه)، تصویری ماندگار از ایران به جهان ارائه داد. به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از ایسنا، اندیشکده دیپلماسی ملل، همزمان با آغاز به کار رسمی دپارتمان دیپلماسی هنری، با همکاری موزه سینمای ایران، آیین ویژهای را به مناسبت بزرگداشت زندهیاد عباس کیارستمی، سینماگر و چهره ماندگار فرهنگ و هنر ایران شامگاه پنجشنبه (۲۵ تیرماه) در سالن فردوس موزه سینمای ایران، برگزار کرد. در ادامه کلیپی از جایزه عباس کیارستمی برای فیلم «زیر درختان زیتون» و نظرات هنرمندان خارجی در مورد خالق «خانه دوست کجاست ؟» پخش شد. پس از آن فاطمه محمدی -رییس موزه سینما- در سخنان کوتاهی خوشآمدگویی کرد و سپس نوبت سیدمحمدعلی سیدحنایی -رییس اندیشکده دیپلماسی ملل- رسید که او نیز در سخنانی گفت: بابت حضور ارزشمندتان سپاسگزارم. امروز برای ما آغاز مسیری است که در جهانی پر از شکافهای سیاسی، بحرانهای امنیتی، سوءبرداشتهای فرهنگی و کاهش اعتماد میان ملتها، میتواند افق تازهای در گفتوگوی بینالمللی بگشاید. وی با اشاره به روزهای دشوار اخیر تصریح کرد: همه ما در هفتهها و ماههای اخیر شاهد بودیم که صلح، اعتماد و گفتوگو دستاوردهای بدیهی نیستند، بلکه نیازمند مراقبت، سرمایهگذاری و اراده مستمر هستند. در چنین شرایطی، پرسش بنیادین این است «اگر سیاست نتواند همه فاصلهها را از میان بردارد، چه چیزی هنوز قادر است انسانها را به هم نزدیک کند؟ پاسخ ما روشن است: فرهنگ، هنر و گفتوگوی انسانی». رئیس اندیشکده دیپلماسی ملل با تأکید بر اینکه دیپلماسی رسمی ستون اصلی روابط میان دولتهاست، افزود: تجربه دهههای اخیر نشان داده که روابط پایدار میان ملتها تنها بر پایه توافقهای سیاسی شکل نمیگیرد. اعتماد پیش از آنکه در اتاقهای مذاکره ساخته شود، در ذهن و قلب انسانها شکل میگیرد و این همان جایی است که هنر نقش بیبدیل پیدا میکند. هنر زبان مشترکی است که به ترجمه نیاز ندارد؛ هنر پیش از آنکه استدلال کند، ارتباط برقرار میکند و پیش از آنکه تفاوتها را برجسته سازد، انسان بودن مشترک ما را یادآوری میکند. سیدحنایی با اشاره به رویکرد کشورهای مختلف در بهرهگیری از دیپلماسی فرهنگی و هنری، خاطرنشان کرد: امروز بسیاری از کشورها دیپلماسی هنری را نه فعالیتی حاشیهای، بلکه بخشی جداییناپذیر از سیاست خارجی و قدرت نرم خود میدانند؛ قدرتی که بر الهام، احترام و شناخت متقابل استوار است، نه بر اجبار و تحریم. وی افتتاح دپارتمان دیپلماسی هنری را نقطه عطفی برای اندیشکده خواند و گفت: هدف ما از تأسیس این دپارتمان، صرفاً برگزاری رویدادهای فرهنگی نیست، بلکه میخواهیم بستری برای گفتوگوی مستمر دیپلماتها، هنرمندان، اندیشمندان، دانشگاهیان و فعالان فرهنگی از کشورهای مختلف ایجاد کنیم. ما باور داریم که هر نمایشگاه، هر فیلم، هر قطعه موسیقی، هر اثر ادبی و هر تجربه هنری میتواند به اندازه یک گفتوگوی دیپلماتیک در کاهش فاصلهها و ساختن اعتماد مؤثر باشد. در ادامه، رئیس اندیشکده درباره دلیل انتخاب کارگردانی چون عباس کیارستمی به عنوان نخستین برنامه این دپارتمان توضیح داد: پاسخ این پرسش که چرا کیارستمی، فراتر از جایگاه سینمایی اوست. از منظر ما، او تنها یک فیلمساز بزرگ نبود؛ او روایتگری جهانی بود که انسانها فارغ از ملیت، زبان و مرزهای سیاسی میتوانستند با او ارتباط برقرار کنند. آثار او در سراسر جهان دیده شد، نه به واسطه تبلیغات دولتی، بلکه به دلیل صداقت و انسانگرایی. وی خاطرنشان کرد: اگر دیپلماسی را هنر ایجاد ارتباط بدانیم، کیارستمی یکی از موفقترین دیپلماتهای فرهنگی ایران بود؛ دیپلماتی که نه گذرنامه دیپلماتیک داشت و نه ماموریت رسمی، اما توانست تصویری انسانی، عمیق و ماندگار از ایران را به میلیونها نفر در جهان معرفی کند. به همین دلیل است که امشب از او به عنوان «سفیر بدون گذرنامه» یاد میکنیم. سیدحنایی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به فضای رسانهای جهان گفت: امروز بیش از هر زمان دیگری به چنین رویکردی نیاز داریم. در جهانی که اخبار منفی با سرعتی شگفتآور درباره ایران منتشر میشوند، هنر میتواند روایتهای دیگری از ملتها بسازد؛ روایتهایی مبتنی بر کرامت انسانی، خلاقیت، زیبایی و امید. اگر فرهنگهای یکدیگر را بشناسیم، سوءبرداشتها کاهش مییابد و اگر سوءبرداشتها کاهش یابد، مسیر گفتوگو هموارتر خواهد شد. شاید هنر نتواند جای سیاست را بگیرد، اما میتواند گفتوگو را از بنبست نجات دهد. وی سپس با قدردانی از حضور سفرا و نمایندگان کشورهای خارجی در تهران، تأکید کرد: حضور شما نمادی از این باور است که گفتوگو تنها در سالنهای مذاکره شکل نمیگیرد. ما در اندیشکده دیپلماسی ملل با آغوشی باز از همکاری با سفارتخانهها، مؤسسات فرهنگی، دانشگاهها، هنرمندان و همه کنشگران بینالمللی که دل در گرو ایران دارند، استقبال میکنیم. امیدواریم این دپارتمان به سکویی برای طراحی پروژههای مشترک، تبادل فرهنگی، گفتوگوهای بینفرهنگی و تقویت روابط میان ملتها تبدیل شود. سیدمحمدعلی سیدحنایی سخنان خود را با این اندیشه به پایان رساند: «گاهی سیاست گفتوگو را متوقف میکند، اما هنر گفتوگو را از نو آغاز میکند. گاهی مرزها انسانها را از یکدیگر دور میکند، اما فرهنگ میتواند این فاصله را پر کند. عباس کیارستمی بدون گذرنامه به قلب انسانها در جهان سفر کرد. امیدوارم دپارتمان دیپلماسی هنری اندیشکده دیپلماسی ملل با کمک و همراهی شما عزیزان و با الهام از همین اندیشه، سهمی هرچند کوچک در نزدیک کردن ملتها، تقویت تفاهم متقابل و ساختن جهانی گفتوگومحورتر داشته باشد». در ادامه نوبت به بخش گفتوگو و بزرگداشت این برنامه رسید که ابراهیم حقیقی، سیفالله صمدیان، سید محمد بهشتی و شادمهر