خیلی از ما علاقهای به خرید و فروش مستقیم ارز دیجیتال، انتظار برای رشد قیمت و دردسرهای نگهداری در کیف پول را نداریم و دوست داریم در زمان دلخواه خودمان معامله کنیم. برای اینکار، بازارها و سبکی متفاوت از معامله به نامهای مارجین (Margin) و فیوچرز (Futures) را در اختیار داریم که در آنها، عدد قیمت ارز دیجیتال اهمیتی نداشته و مهم این است که ما کاهش یا افزایش قیمت را درست تحلیل و پیشبینی کرده باشیم. اما فیوچرز و مارجین چه تفاوتی باهم دارند و کدامیک برای ما مناسبتر است؟ این دو روش معاملهگری در نگاه اول شباهتهای زیادی دارند؛ مثلا در هردوی آنها میتوان از اهرم یا لوریج (Leverage) استفاده کرد اما در عمل، تفاوتهای مهمی پیرامون نحوه انجام معامله، میزان ریسک، هزینهها و کاربردهای آنها وجود دارد. ازاینرو، شناخت تفاوت معاملات مارجین و فیوچرز برای فعالیت حرفهای در بازار اهمیت بسیار زیادی پیدا میکند. در این مقاله از صرافی ارز دیجیتال اوامپی فینکس، به زبان ساده بررسی میکنیم معاملات مارجین و فیوچرز چیست، چه مزایا و معایبی دارند، چه تفاوتهایی میان آنها وجود دارد و در نهایت کدام گزینه میتواند انتخاب مناسبتری برای شما باشد. معاملات مارجین چیست؟ در معاملات مارجین (در ایران به «معاملات تعهدی» شناخته میشود)، کاربر با استفاده از سرمایه قرضگرفتهشده از صرافی، معاملهای بزرگتر از موجودی واقعی خود میتواند انجام میدهد. در این روش، دارایی اصلی کاربر بهعنوان وثیقه نزد صرافی قرار میگیرد و میتواند با استفاده از اهرم، قدرت خرید یا فروش خود را افزایش دهد. مثلا اگر ۱۰۰ دلار سرمایه داشته باشید و از اهرم ۵ یا x5 استفاده کنید، میتوانید معاملهای به ارزش ۵۰۰ دلار باز کنید. در این شرایط، سود و زیان شما نیز متناسب با اندازه کل معامله محاسبه میشود؛ یعنی به همان اندازه که با ضریب ۵ میتوانید سود دریافت کنید، زیان معامله شما هم با ضریب ۵ محاسبه خواهد شد. نحوه کار معاملات مارجین در معاملات مارجین، کاربر مبلغی را بهعنوان وثیقه یا وجه تضمین (Margin) در اختیار صرافی قرار میدهد و سرمایه موردنیاز خود را قرض میگیرد. تا زمانی که معامله باز است، باید نسبت وثیقه به حجم کل معامله در محدوده مشخصی حفظ شود که این نسبت، باتوجهبه حجم معامله و اهرم تنظیمشده متغیر است. ایده کلی در معاملات مارجین این است که شما با قرضگرفتن سرمایه از صرافی، یک ارز دیجیتال را میخرید تا در قیمتهای بالاتر بفروشید و پس از بازگرداندن سرمایه قرضگرفتهشده، سود حاصل از خرید و فروش را برای خود بردارید. یا برعکس، میتوانید یک ارز دیجیتال را از صرافی قرض بگیرید و بفروشید و پس از کاهش قیمت، دوباره خریده و مقدار قرضگرفتهشده را به صرافی بازگردانید و از این تفاوت قیمت در فروش و خرید، سود بگیرید. اگر معامله بهقدری وارد ضرر شود که وثیقه شما دیگر پاسخگوی دارایی قرضگرفتهشده نباشد، صرافی معامله شما را لیکویید (Liquidate) خواهد کرد و آن را میبندد. در مارجین میتوان هم برای خرید یا لانگ (Long) و هم برای فروش یا شورت (Short) معامله باز کرد. فرض کنید شما با ۱۰۰ دلار وثیقه بهعلاوه ۱۰۰ دلاری که از صرافی قرض گرفتهاید (در مجموع ۲۰۰ دلار)، ۲ واحد ارز دیجیتال سولانا به قیمت ۱۰۰ دلار خریدهاید و اهرم معامله شما x2 است. اگر قیمت سولانا به ۱۲۰ دلار برسد، مجموع ارزش معامله شما ۲۴۰ دلار میشود و اینگونه، با ۱۰۰ دلار خود توانستهاید ۴۰ دلار سود خالص بهدست آورید. اما اگر قیمت سولانا به ۸۰ دلار برسد، ضرر معامله شما نیز ۴۰ دلار شده که از ۱۰۰ دلار وثیقه قراردادهشده کسر خواهد شد. چنانچه ضرر معامله شما به آستانه ۱۰۰ دلار وثیقه قراردادهشده برسد، معامله شما لیکویید و بسته خواهد شد و ۱۰۰ دلار شما از بین میرود. مزایا و معایب معاملات مارجین مارجین برای افرادی مناسب است که میخواهند با سرمایه کم، شبیه به بازار اسپات خرید و فروش واقعی انجام دهند و در عین حال، امکان استفاده از اهرم را هم داشته باشند. در جدول زیر، مزایا و معایب معاملات مارجین را آوردهایم. مزایا معایب افزایش قدرت خرید و فروش (اهرم) احتمال ازدستدادن کل سرمایه (لیکویید شدن) کسب سود از بازارهای صعودی و نزولی پرداخت بهره روی سرمایه قرضگرفتهشده مناسب برای معاملات کوتاهمدت نیاز به دانش معاملهگری و مدیریت ریسک کنترل مستقیم روی خود دارایی ریسک بیشتر نسبت به بازار اسپات معاملات فیوچرز چیست؟ هر معامله فیوچرز یا آتی، درواقع یک قرارداد بین شما و صرافی بوده که ارزش آن به دارایی موردمعامله مثل بیتکوین یا هر رمزارزی و مقدار سرمایهای که به معامله اختصاص میدهید وابسته است. در فیوچرز، کاربر مالک هیچ ارز دیجیتالی نمیشود و فقط افزایش یا کاهش قیمت آن را پیشبینی میکند. برخلاف مارجین، در فیوچرز سرمایهای از صرافی قرض گرفته نمیشود و معاملهگر تنها بخشی از ارزش قرارداد را بهعنوان وجه تضمین یا همان وثیقه پرداخت میکند؛ این رقم باتوجهبه اهرم انتخابی و مقدار سرمایه اختصاصدادهشده به معامله متغیر است. اما مکانیزمهای لیکویید شدن و استفاده از اهرم در فیوچرز، تفاوت چندانی با مارجین ندارند. نحوه کار معاملات فیوچرز فرض کنید قیمت بیتکوین ۱۰۰ هزار دلار است و شما بعد از تحلیل و بررسی خود از بازار، پیشبینی میکنید که قیمت شروع به رشد خواهد کرد. به بخش معاملات فیوچرز صرافی موردنظر خود رفته و با هر مقدار سرمایهای که تمایل دارید، معامله لانگ (یا خرید) بیتکوین را با اهرم دلخواه باز میکنید. اگر قیمت بیتکوین از سطح قیمتی که معامله شما باز شده بالاتر رود، سود خواهید کرد؛ اما در صورت کاهش قیمت، به همان اندازه معامله شما وارد ضرر میشود. این فرایند برای معامله شورت (یا فروش) بیتکوین و سایر رمزارزها نیز مشابه است؛ با این تفاوت که در معامله شورت، روی کاهش قیمت یک ارز دیجیتال معامله باز میشود و در صورت پیشبینی صحیح و کاهش قیمت، سود میکنید. مزا