محدودیتهای قانونی برای خریدوفروش پلاک خودرو باعث شده معامله خودروهای پلاک رند در بستر فضای مجازی انجام شود و دلالان و مالکان خودرو این معاملات را بهصورت وکالتی انجام دهند. در روزهای اخیر ویدئویی در فضای مجازی دست بهدست میشود که در آن یک خودروی ۲۰۶ سفید رنگ با پلاک رند در حال عبور از خیابان است و منتشرکننده ویدئو ادعا میکند قیمت این پلاک رند از قیمت خودرو بیشتر است. انتشار این ویدئو بار دیگر ابهامات و پرسشهای پیرامون بازار خرید و فروش پلاکهای رند را داغ کرد؛ بازاری که بهنظر میرسد بهصورت غیررسمی و در بستر فضای مجازی فعالیتی چشمگیر دارد و با وجود همه محدودیتهای قانونی معامله این پلاکها، مبالغی قابل توجه در آن دست بهدست میشود تا رندبازان بتوانند صاحب خودرویی با پلاک رند باشند؛ پلاکهایی که گاهی قیمت آنها به قیمت چند میلیاردی خودروهای گرانقیمت پهلو میزند. سفارش یک پلاک رند محدودیتهای قانونی برای خریدوفروش پلاک خودرو باعث شده معامله خودروهای پلاک رند در بستر فضای مجازی انجام شود و دلالان و مالکان خودرو این معاملات را بهصورت وکالتی انجام دهند. چرخی در پلتفرمهای فروش خودرو نشان میدهد شمار خودروهای پلاک رند فراوان نیست و تعداد اندکی از فروشندگان خودروهای پلاک رند، بهدلیل برخورداری خودرو از این مزیت و آپشن، مبلغی چند صد میلیونی و حتی چند میلیاردی به نرخ فروش آن اضافه کردهاند. وقتی با یکی از این فروشندگان خودرو که آگهی فروش خودروی پلاک رندش را منتشر کرده، تماس میگیریم، میگوید: «قیمت پلاک ماشینم لااقل ۳میلیارد تومان میارزد و مشتریان زیادی فقط بهخاطر پلاک رندش حاضرند دو برابر قیمت ماشین هزینه کنند.» در شناسه بسیاری از صفحات اینستاگرامی که برای جلب رندبازان و علاقهمندان پلاکهای رند راه افتاده، نوشتهاند: «خرید و فروش پلاک انجام نمیشود» اما رد و بدل شدن چند پیام و درخواست جوش دادن معاملهای شیرین در دایرکت ادمین و مالک صفحه کافی است که ادعاهای ثبت شده در شناسه را بیاعتبار کند: «پلاک تهران رند دارم، توی محضر وکالتی به نامت میکنم، ۲میلیارد قیمتش است، هزینه محضر هم پای خودت.» این رقم در حالی از سوی آقای فروشنده فقط بهعنوان قیمت پلاک پیشنهاد میشود که در نرخگذاری خودروی خود، چندان دندانگردی نمیکند. قانون دست ما را بسته است خودروهای پلاک رند در همه نمایشگاههای اتومبیل پیدا نمیشود و بسیاری از نمایشگاهداران قید انجام این معاملات را زدهاند برای خود حاشیه درست نمیکنند. کیومرث جوادی، یکی از این نمایشگاهداران است که درباره محدودیتهای قانونی خریدوفروش این پلاکها به همشهری میگوید: «پلاکهای رند بهصورت مزایده یا ثبت رسمی معامله نمیشوند و خریدوفروش آنها فقط بهصورت وکالتی مقدور است. به همین دلیل معاملات این پلاکها بهصورت قانونی و بدون ریسک انجام نمیشود و واگذاری پلاک در نمایشگاههای اتومبیل غیرقانونی است.» او به ترفندهای شماری از همصنفانش برای کسب درآمد میلیاردی از خرید و فروش پلاکهای رند اشاره میکند و میگوید: «بعضی از نمایشگاهداران خودروهای ارزانقیمتی را که پلاکهای رند دارند، چندمیلیون بالاتر از قیمت واقعی آنها میخرند و پلاکهایشان را با دریافت هزینههای میلیاردی به صاحبان خودروهای لوکس بهصورت وکالتی واگذار میکنند. تا چند سال پیش این معاملات بهصورت معمول و در بسیاری از نمایشگاههای اتومبیل انجام میشد، اما از ۵-۴سال پیش که این معاملات از سوی پلیس راهنمایی و رانندگی غیرقانونی اعلام شد، خریدوفروش پلاک رند حالت غیررسمی پیدا کرد و عدهای از همکارانم دلالی این نقلوانتقال وکالتی را انجام میدهند.» در مقابل کسانی که برای نصب پلاک رند روی خودروی ارزانقیمت یا لوکسشان حاضرند مبالغ هنگفت میلیاردی هزینه کنند، عدهای از مشتریان جوادی هم این پلاکهای رند را باعث دردسر و «گاو پیشانی سفید شدن» میدانند: «بسیاری از مشتریان ما ترجیح میدهند پلاک خودرویشان رند نباشد تا موقع تردد در شهر و جاده مورد توجه پلیس قرار نگیرند و کمتر جریمه شوند.» این تکرار ملالآور نیست! پلاکهایی با ارقام تکراری یا دنبالهدار مانند ۱۱۱۱۱ یا ۱۲۳۴۵که ۵ رقم سمت چپ آنها تکراری باشد یا ۵ رقم بهصورت متوالی آمده باشند، جزء پلاکهای رند و محبوب به شمار میآیند. پلاکهایی با اعداد آینهای مانند «۲۳۳۲» یا «۳۴۴۳» هم، شاید قیمتی پایینتر از پلاکهای رند داشته باشند اما بدون طرفدار نیستند. پلاکهای تاریخی (با حروف قدیمی و کد پایین) هم معمولا فقط توجه مجموعهداران را بهخود جلب میکنند و در معابر کمتر شاهد خودروهایی هستیم که با پلاکهای تاریخی تردد میکنند. برای اینکه پلاک خودرویی در شمار پلاکهای خاص و رند قرار بگیرد، نیازی نیست که شماره سریال پلاک هم با ارقام سمت چپ همنوا و همسان باشد، اما یکسان بودن کد شهر با شماره پلاک خودرو یک مزیت محسوب میشود و قرار گرفتن شماره پلاک در ردیف پلاکهای رند را آسانتر میکند. رندبازی به بهای تخلف قانونی پلاکگذاری خودرو تمام و کمال در حیطه وظایف و اختیارات پلیس راهور قرارگرفته و مالکیت پلاک در نمایشگاههای اتومبیل یا دفاتر ثبت رسمی قابل انتقال نیست. براساس اعلام پلیس راهور ناجا، خریدوفروش پلاکهای رند اقدامی غیرقانونی بهشمار میآید. تخصیص این پلاکها بهخودروهای لوکس و ارزانقیمت بهصورت تصادفی انجام میشود و اگر بخت با مالک خودرو یار باشد، شاید قرعه به نامش بیفتد و بتواند پلاکی رند را روی خودروی خود نصب کند. بهدلیل اینکه شمارهگذاری خودروها با محدودیت روبهرو نشود، پلیس راهنمایی و رانندگی ناجا استفاده از اعداد تکراری در پلاکها را آزاد اعلام کرده و این امر باعث قابل توجه بودن تعداد پلاکهای رند هر شهر شده است. در اختصاص پلاکهای رند بهخودروهای معمولی و گرانقیمت تفاوتی وجود ندارد و خریداران خودروهای معمولی هم به اندازه لاکچریسواران از شانس داشتن پلاکهای رند برخوردارند.
