همزمان با عملیات نصر ۲ نیروهای مسلح، شاهد یک تحول در اطلاعیه نویسی عملیاتی از سوی سپاه پاسداران میباشیم؛ از اطلاعرسانی نظامی تا مدیریت ادراک. به گزارش مشرق، در این یادداشت به قلم یدالله ربیعی آمده است: اطلاعیههای ۱۳ و ۱۴ عملیات «نصر ۲» سپاه پاسداران انقلاب اسلامی علیه پایگاهها و مواضع ارتش تروریستی امریکا در منطقه_ که در چهارشنبه ۲۴ تیرماه ۱۴۰۵ منتشر شد_ از منظر مطالعات رسانه و ارتباطات راهبردی، نشاندهنده تغییری در شیوه بیانیهنویسی عملیاتی هستند. مهمترین ویژگی این تحول، حرکت از یک اطلاعیه صرفاً اطلاعرسان و خبری به سمت "پیام راهبردی مخاطبمحور" است؛ بهگونهای که علاوه بر روایت عملیات، تلاش میشود برداشت و ادراک مخاطبان خارجی نیز تحت تأثیر قرار گیرد.از منظر تحلیل گفتمان، این دو اطلاعیه که "ملت های شریف و مسلمان اردن و کویت" را مخاطب قرار میدهد، سه محور اصلی را دنبال میکنند: نخست، تفکیک میان مردم کشورهای میزبان و دولتها با حضور نظامی آمریکا؛ دوم، چارچوببندی عملیات در قالب پاسخ به حملات پیشین؛ سوم، بهرهگیری از عناصر هویتی، دینی و فرهنگی مشترک برای ایجاد پیوند معنایی با مخاطبان منطقهای. از نظر ارتباطات راهبردی، این الگو را میتوان نشانهای از توجه بیشتر به "جنگ روایتها" و "دیپلماسی عمومی" در کنار "اطلاعرسانی عملیاتی" دانست. در این چارچوب، "متن اطلاعیه علاوه بر نقش روایتسازی و تبیین، چارچوب تفسیری رویداد را نیز بر عهده میگیرد." در عین حال، اثربخشی چنین رویکردی صرفاً به کیفیت متن وابسته نیست و به عواملی مانند میزان اعتماد مخاطبان به منبع پیام، زمینه سیاسی، بازتاب رسانهای، پیشفرضهای مخاطبان و نحوه پوشش رسانههای منطقهای و بینالمللی نیز بستگی دارد. برآیند راهبردی: ۱. این اطلاعیهها از منظر ارتباطات، نمونهای از "گذار از بیانیه عملیاتی به پیام راهبردی رسانهای" محسوب میشوند که علاوه بر گزارش عملیات می کوشد روایت خاصی از رویداد هویت بازیگران و معنای کنش نظامی را در ذهن مخاطب شکل دهد. ۲.مخاطب اصلی، افکار عمومی کشورهای منطقه (اردن و کویت) است و صرفاً به مخاطبان داخلی یا طرف نظامی (دشمن امریکایی) توجه ندارد. ۳.راهبرد ارتباطی بر چارچوببندی روایت، تفکیک میان ملتها و دولتها، و بهرهگیری از مؤلفههای هویتی، عاطفی و فرهنگی مشترک استوار است. ۴.نوآوری اصلی در تغییر ساختار و کارکرد اطلاعیه، از «اعلام عملیات» به «روایتسازی و مدیریت ادراک» قابل مشاهده است. ۵.ارزیابی موفقیت این رویکرد مستلزم سنجش تجربی بازتاب رسانهای، واکنش افکار عمومی و مخاطبان و تحلیل دادههای ارتباطی است و تنها بر اساس متن اطلاعیه قابل نتیجهگیری قطعی نیست.
مشرق
مشرقمشرق