بورسنیوز: در سالی که فضای سرمایهگذاری با نااطمینانی، نوسان نرخ بهره، فشار تورمی و ریسکهای سیاسی همراه بود، صندوقهای درآمد ثابت دوباره به یکی از گزینههای... بورسنیوز: در سالی که فضای سرمایهگذاری با نااطمینانی، نوسان نرخ بهره، فشار تورمی و ریسکهای سیاسی همراه بود، صندوقهای درآمد ثابت دوباره به یکی از گزینههای اصلی سرمایهگذاران خرد و ریسکگریز تبدیل شدند. جذابیت این صندوقها فقط در بازدهی بالاتر از بسیاری از سپردههای بانکی خلاصه نمیشود؛ شفافیت اطلاعاتی، امکان خرید و فروش از طریق سامانههای معاملاتی، مشاهده روزانه ارزش خالص دارایی، مدیریت حرفهای سبد و نقدشوندگی بالاتر، همگی عواملی هستند که این ابزار را برای نگهداری کمریسک بخشی از نقدینگی قابل توجه کردهاند. با این حال، همه صندوقهای درآمد ثابت عملکرد یکسانی ندارند. در بسیاری از تبلیغات، عبارتهایی مانند «سود ۳۹ درصد»، «بازدهی روزشمار» یا «جایگزین سپرده بانکی» دیده میشود، اما پرسش اصلی برای سرمایهگذار محتاط این است که این عدد تا چه اندازه در عملکرد واقعی صندوق دیده شده است. تفاوت میان یک نرخ اعلامی و بازدهی محققشده، دقیقاً همان نقطهای است که انتخاب صندوق را از یک تصمیم ساده به یک تصمیم تحلیلی تبدیل میکند. در سپرده بانکی، سرمایهگذار معمولاً با یک نرخ اسمی مشخص روبهرو است، اما در برخی حسابها محدودیتهایی مانند محاسبه سود بهصورت ماهشمار یا کاهش نرخ در صورت برداشت زودتر از موعد میتواند انعطافپذیری سرمایهگذار را کاهش دهد. در مقابل، اگر یک صندوق درآمد ثابت قابل معامله در بورس، اگر از نظر نقدشوندگی و مدیریت ریسک عملکرد مناسبی داشته باشد، میتوانند گزینهای شفافتر و قابل مقایسهتر برای نگهداری نقدینگی باشد؛ مشروط بر آنکه انتخاب آن نه بر اساس شعار، بلکه بر اساس داده انجام شود. معیارهای اصلی در انتخاب بهترین صندوق درآمد ثابت در ماههای اخیر، عبارتهایی مانند سود ۴۰درصد در یک سال یا بازدهی بالاتر از بانک در تبلیغات صندوقهای درآمد ثابت زیاد دیده شده است. اما برای سرمایهگذار محتاط، یک نکته اهمیت بیشتری دارد؛ آیا این عدد فقط یک نرخ اعلامی، یک وعده بازاریابی یا نرخ سازی بر اساس بازدهیهای کوتاهمدت بوده، یا در عملکرد واقعی و قابل مقایسه صندوق نیز دیده میشود؟ در صندوق درآمد ثابت، بهخصوص برای سرمایهگذاران خرد، معیار اصلی نباید صرفاً یک ماه پربازده باشد. آنچه اهمیت بیشتری دارد، تداوم عملکرد، کیفیت مدیریت ریسک، ترکیب داراییها و بازدهی محققشده در دورهای است که امکان مقایسه منصفانه میان صندوقها را فراهم کند. بررسی دادههای بازدهی صندوقهای درآمد ثابت قابل معامله در بازار سرمایه، تصویر جالبی از این رقابت ارائه میدهد. در این دادهها، عملکرد همه صندوقهای درآمد ثابت قابل معامله بررسی شده و مقایسه صرفاً به صندوقهای بزرگ یا چند نام شناختهشده محدود نشده است. همین موضوع اهمیت نتیجه را بیشتر میکند؛ زیرا بسیاری از مقایسههای تبلیغاتی معمولاً فقط میان چند صندوق بزرگ یا صندوقهای بالای یک حد مشخص از ارزش دارایی انجام میشود، در حالی که سرمایهگذار برای انتخاب بهتر باید تصویر کاملتری از کل بازار صندوقهای قابل معامله داشته باشد. کدام صندوق درآمد ثابت در سال ۱۴۰۴ بازدهی بالاتری داشت؟ بر اساس دادههای بررسیشده، صندوق درآمد ثابت ارکیده در سال ۱۴۰۴ به بازدهی ۳۷.۰۵ درصدی دست یافته و در میان صندوقهای درآمد ثابت قابل معامله مورد بررسی در رتبه نخست قرار گرفته است. پس از ارکیده، صندوقهای افران، اونیکس، رشد و فردا در رتبههای بعدی قرار گرفتهاند. نکته مهمتر آن است که در این بررسی، ارکیده تنها صندوق درآمد ثابت قابل معامله بوده که در سال ۱۴۰۴ از سطح بازدهی ۳۷ درصد عبور کرده است. اهمیت این مقایسه در آن است که دادهها صرفاً محدود به چند صندوق بزرگ یا چند نمونه منتخب نیست و تصویر وسیعتری از عملکرد صندوقهای درآمد ثابت قابل معامله ارائه میدهد. از منظر تحلیلی، بازدهی بالای این صندوقها در سال ۱۴۰۴ را میتوان در چارچوب شرایط بازار پول و اوراق بدهی تحلیل کرد. صندوقهای درآمد ثابت معمولاً بخش عمده منابع خود را در ابزارهایی مانند اوراق بدهی، اسناد خزانه، سپردههای بانکی و سایر ابزارهای کمنوسان سرمایهگذاری میکنند. بنابراین بازده آنها معمولاً از روند نرخهای بهره، بازده اوراق دولتی و سیاستهای پولی اثر میپذیرد. در چنین شرایطی، حتی تفاوتهای کوچک در ترکیب دارایی یا قیمت خرید اوراق میتواند در پایان سال تفاوتی محسوس در رتبهبندی صندوقها ایجاد کند. بازدهی صندوقهای درآمد ثابت قابل معامله در سال 1404 (درصد) جدول دوم تصویر دقیقتری از عملکرد صندوقهای درآمد ثابت قابل معامله بورس در بازه یکساله اخیر ارائه میدهد و نشان میدهد که این صندوقها در یک فضای نسبتاً باثبات و کمنوسان حرکت کردهاند. در صدر این فهرست، صندوق ارکیده با بازدهی ۳۸.۴۹ درصد قرار گرفته و پس از آن رشد با ۳۸.۲ درصد و دارا با ۳۸.۲ درصد دیده میشوند. فاصله میان صدر و میانه جدول اندک است و حتی صندوقهای متعددی مانند سام، ماهور، کارا، فردا، افران، ثبات، کیان و پاسارگاد همگی در محدوده ۳۷ درصد قرار دارند. صندوقهای درآمد ثابت ETF به طور کلی برای سرمایهگذارانی طراحی شدهاند که به دنبال ترکیبی از نقدشوندگی بورسی، ریسک پایینتر و بازدهی قابلقبول هستند. دادههای این جدول نشان میدهد که این صندوقها توانستهاند در یک دوره یکساله، بازدهیای فراتر از بسیاری از ابزارهای کمریسک سنتی ثبت کنند. البته باید توجه داشت که بازدهی نهایی این صندوقها تحت تأثیر عواملی مثل نرخ بهره بازار، ترکیب اوراق بدهی، میزان سپردهگذاری بانکی، زمان خرید اوراق و ساختار هزینهای صندوق قرار دارد. بنابراین اختلاف بین صندوقها در عمل میتواند حاصل تصمیمهای مدیریتی دقیق در همین جزئیات باشد. بازدهی یک ساله صندوقهای درآمد ثابت قابل منتهی