کاوشگر جونو متعلق به آژانس فضایی آمریکا «ناسا» زیر آتشفشانهای آیو، قمر مشتری، کاوش میکند. باشگاه خبرنگاران جوان؛ جواد فراهانی - دانشمندان دمای زیر سطح آیو، قمر آتشفشانی مشتری، را اندازهگیری کردهاند و برای اولین بار نگاهی اجمالی به گرمای پنهان فعالترین جسم آتشفشانی منظومه شمسی ارائه دادهاند. در طول پروازهای نزدیک به آیو در اواخر سال ۲۰۲۳ و اوایل ۲۰۲۴، فضاپیمای جونو ناسا دستگاه رادیومتر مایکروویو (MWR) خود را به سمت این قمر نشانه گرفت و تقریباً دو تا شش متر زیر سطح آن را اسکن کرد. طبق گفته Space.com، این دستگاه که در ابتدا برای نفوذ به ابرهای ضخیم مشتری طراحی شده بود، راهی جدید و مؤثر برای مطالعه چگونگی انتقال گرما از طریق پوستههای سیارهای را آشکار کرد. اسکات بولتون، نویسنده مشترک این مطالعه و محقق اصلی ماموریت جونو، در بیانیهای گفت: «کشف باورنکردنی که ما توانستیم در زیر سطح یک قمر سنگی انجام دهیم، پیامدهای مهمی برای مطالعه آتشفشانهای زمین دارد.» او ادامه داد: «ماموریت جونو به ما آموخته است که اگر از ابزاری از نوع MWR در نزدیکی یک آتشفشان روی زمین استفاده کنیم، ممکن است ردپای مشابهی را در گرادیان دمای زیرسطحی ببینیم و بینشهای جدیدی در مورد نحوه عملکرد آتشفشانهای زمینی ارائه دهیم.» محققان تقریباً به طور کامل به مشاهدات مادون قرمز متکی بودند که فقط دمای سطح آیو را اندازهگیری میکند. جونو با نفوذ به پوسته زمین تا عمق چند فوت، برای اولین بار نشان داد که چگونه گرما از طریق پوسته این قمر منتقل میشود. اندازهگیریها نشان داد که دما بیش از ۲۲ درجه سانتیگراد (۴۰ درجه فارنهایت) بالاتر از آن چیزی است که نور خورشید به تنهایی میتواند توضیح دهد. مشاهدات جونو همچنین شگفتی دیگری را آشکار کرد: با وجود شهرت آیو به خاطر کوههای سر به فلک کشیده و آتشفشانهای فعالش، بیشتر سطح آن به طرز چشمگیری صاف و از موادی با چگالی غیرمعمول کم تشکیل شده است. منبع: الیوم السابع
