جنگ تحمیلی علیه ایران و بسته شدن تنگه هرمز، صنعت هوانوردی چین را ۹ میلیارد یوان (حدود ۱.۳۳ میلیارد دلار) زیانده کرد. سه شرکت بزرگ دولتی این کشور با کاهش تقاضا و گرانی سوخت، سختترین تابستان خود را تجربه میکنند. جنگی تحمیلی محور آمریکایی-صهیونی که علیه ایران به راه افتاده، تنها به منطقه محدود نمانده و صنعت هوانوردی چین را نیز به شدت تحت تأثیر قرار داده است. سه شرکت بزرگ هواپیمایی دولتی چین با هشدار درباره ضررهای سنگین در نیمه اول سال ۲۰۲۶، اعلام کردند که افزایش قیمت سوخت ناشی از درگیریهای ایران و بسته شدن تنگه هرمز، حاشیه سود آنها را به شدت کاهش داده است. این گزارش نگاهی دارد به ابعاد این بحران و تأثیر جنگ تحمیلی علیه ایران بر یکی از بزرگترین صنایع هوانوردی جهان.هشدار سه شرکت بزرگ؛ بازگشت به زیان پس از سود سهماههایر چاینا، چاینا ایسترن ایرلاینز و چاینا ساوترن ایرلاینز، سه غول دولتی هوانوردی چین، روز سهشنبه (29 تیرماه) هشدار دادند که انتظار دارند در نیمه اول سال ۲۰۲۶ مجموعاً بین ۷.۳۷ تا ۸.۹۷ میلیارد یوان (معادل ۱.۰۹ تا ۱.۳۳ میلیارد دلار) زیان خالص ثبت کنند. این رقم در حالی اعلام میشود که هر سه شرکت در سهماهه اول سال جاری موفق به ثبت سودی بیش از ۱ میلیارد یوان شده بودند. این یعنی تنها در سهماهه دوم سال، این شرکتها مجموعاً بین ۱۲.۲ تا ۱۳.۸ میلیارد یوان ضرر کردهاند.چاینا ساوترن که تنها شرکت این گروه بود که در کل سال ۲۰۲۵ سودآوری داشت، پیشبینی کرده در نیمه اول ۲۰۲۶ بین ۳.۴۷ تا ۳.۹۷ میلیارد یوان ضرر کند. ایر چاینا نیز ضرری بین ۲.۱ تا ۲.۶ میلیارد یوان و چاینا ایسترن تا ۲.۴ میلیارد یوان را پیشبینی کردهاند.بسته شدن تنگه هرمز عامل اصلی افزایش قیمت سوخت هر سه شرکت در اطلاعیههای خود به صراحت اعلام کردهاند که تنشهای ژئوپلیتیکی در غرب آسیا و ناامنیهایی که آمریکا به وجود آورده، عامل اصلی افزایش شدید قیمت سوخت جت و کاهش حاشیه سود آنها بوده است.بر خلاف بسیاری از رقبای آسیایی خود، خطوط هوایی چین پوشش ریسک (هجینگ) کمی برای خرید سوخت انجام میدهند و این موضوع آنها را در برابر افزایش قیمت نفت ناشی از تنشهای غرب آسیا، آسیبپذیرتر کرده است. به گزارش منابع، قیمت سوخت جت در پی بسته شدن تنگه هرمز توسط ایران، تقریباً دو برابر شده است.تحلیلگران اچاسبیسی در این باره هشدار دادهاند که افزایش ۱۰ درصدی قیمت نفت، سودآوری شرکتهای هواپیمایی چین را حدود ۶۸ درصد کاهش میدهد. همچنین این تحلیلگران پیشبینی کردهاند که سه شرکت بزرگ هواپیمایی چین در کل سال ۲۰۲۶ حدود ۱۶.۸ میلیارد یوان ضرر کنند؛ رقمی که در تضاد کامل با پیشبینی قبلی بازار مبنی بر سود ۱.۳ میلیارد یوانی است.کاهش تقاضا و معمای قیمت بلیتاما افزایش قیمت سوخت تنها بخشی از ماجراست. شرکتهای هواپیمایی چین با یک معضل دوگانه روبرو هستند: افزایش قیمت بلیت برای جبران هزینههای سوخت، خطر تضعیف بیشتر تقاضا را به همراه دارد و پایین نگه داشتن قیمت بلیت نیز باعث میشود خود هزینههای اضافی را متحمل شوند.پاراش جین، رئیس جهانی تحقیقات حملونقل و لجستیک در اچاسبیسی، معتقد است که «اثر منفی ثروت» ناشی از کاهش رشد اقتصادی چین، عادات مصرفکنندگان را تغییر داده و هر افزایش قیمت بلیط، تقاضا را کاهش میدهد. به گفته وی، افزایش قیمت بلیت مردم را به سمت استفاده از قطارهای سریعالسیر برای مسافتهای کوتاهتر سوق داده است. دادههای شرکت هوانوردی «فلایت مستر» نشان میدهد که ترافیک مسافران خطوط هوایی چین در ماههای جولای و آگوست نسبت به سال قبل ۳.۶ درصد کاهش خواهد یافت و میانگین قیمت بلیت کلاس اقتصادی نیز ۱.۲ درصد نسبت به سال قبل و ۶.۱ درصد پایینتر از سطح سال ۲۰۱۹ بوده است.تأثیر جنگ بر مسیرهای بینالمللیسه شرکت بزرگ هواپیمایی چین که حدود ۳۰ درصد از درآمد خود را به مسیرهای بینالمللی متکی هستند، در ابتدای جنگ ایران شاهد افزایش تقاضا در مسیرهای اروپایی بودند؛ زیرا مسافران از مراکز ترانزیتی غرب آسیا که دچار اختلال شده بودند، دوری میکردند. شرکتهای چینی با بهرهگیری از مزیت پرواز بر فراز حریم هوایی روسیه، هزاران پرواز به اروپا اضافه کردند. اما این مزیت در حال از بین رفتن است؛ چرا که ایرلاینهای حوزه خلیج فارس به تدریج در حال بازگشت به مسیرها و ارائه قیمتهای پایینتر هستند. به گفته تحلیلگران بانک آمریکا، با توجه به اینکه عادیسازی قیمت سوخت جت زمانبر خواهد بود، شرایط ضعیف تقاضا احتمالاً نگرانی اصلی در آستانه فصل اوج تابستان خواهد بود. بسته شدن تنگه هرمز و افزایش قیمت سوخت ناشی از جنگ تحمیلی علیه ایران، صنعت هوانوردی چین را با چالشی بیسابقه مواجه کرده است. سه شرکت بزرگ دولتی این کشور که تا پیش از درگیریهای منطقه، عملکرد مالی قابل قبولی داشتند، اکنون با انبوهی از زیانهای سنگین دستوپنجه نرم میکنند. افزایش قیمت سوخت از یک سو و کاهش تقاضا از سوی دیگر، این صنعت را در یکی از سختترین دورههای خود قرار داده است. در حالی که تحلیلگران پیشبینی میکنند وضعیت در کوتاهمدت بهبود نیابد، به نظر میرسد دامنه تأثیرات جنگ در غرب آسیا و بسته شدن تنگه هرمز، فراتر از مرزهای منطقه و تا قلب اقتصاد چین نیز کشیده شده است.
