سینماپرس: پژوهشگر «خلاها و چالشهای حقوقی سینمای ایران» نبود شفافسازی را یکی از معضلات حوزه حقوقی سینما دانست و گفت: مرزهای حقوقی ذینفعانی که در این حوزه فعالیت میکنند، مشخص نیست. تاثیری که این نابسامانی میگذارد این است که صنعت سینما آن گونه که باید، خود را نشان نمیدهد. به گزارش سینماپرس، محمدجواد ولیزاده محقق و پژوهشگر در نخستین نشست تخصصی ارائه یافتههای پژوهشی در سال ۱۴۰۵ با موضوع «خلأها و چالشهای حقوقی سینمای ایران» با محوریت حقوق مخاطب، حقوق مالکیت معنوی، حقوق قراردادها و حقوق رقابت اظهار کرد: «سینما» فارغ از اینکه یک آورده فرهنگی، فکری و اجتماعی است، یک «صنعت» هم محسوب میشود. هرچه این صنعت قویتر باشد، به همان نسبت هم محتوای اثر قویتر خواهد بود. هر چه محتوای فرهنگی اجتماعی فاخرتر باشد، سبب میشود نظام عرضه و تقاضایی که در سینما شکل میگیرد، فربهتر و قویتر باشد اما چیزی که ما در صنعت سینمای ایران میبینیم این است که سینمای ما فاصله زیادی با یک صنعت قوی دارد. وی با توضیح اینکه سینماگر ما کمتر ریسک اقتصادی میکند، افزود: با وجود تلاشهایی که صورت گرفته و مصوباتی که وجود دارد و نیز بودجههایی که در این زمینه صرف میشود، اگر نشانگانِ آن را بررسی کنیم به این حقیقت میرسیم که سینماگران ما به فرصتهای کمریسک تن میدهند و وارد حوزههای پرریسک نمیشوند. وقتی علتیابی میکنیم متوجه میشویم یکی از دلایل اصلی آن همین مشکلات حقوقی حوزه سینماست. ولیزاده نبود شفافسازی را یکی از معضلات این حوزه عنوان کرد و گفت: مرزهای حقوقی ذینفعانی که در این حوزه فعالیت میکنند، مشخص نیست. طبیعتا تاثیری که این نابسامانی میگذارد این است که صنعت سینما آن گونه که باید، خودش را نشان نمیدهد. در واقع کارویژه مباحث حقوقی یعنی شفافسازی مرزهای حقوقی و تعیین مرزهای منافعی که در این حوزه وجود دارد. این پژوهشگر یکی از علل اصلی عدم رشد صنعت سینما در ایران را مسایل حقوقی دانست و گفت: با وجود آنکه در سالهای اخیر صنعت سینمای ما رشد زیادی کرده اما وقتی آن را با کشورهای رقیب مقایسه میکنیم متوجه میشویم آنها چند قدم از ما جلوتر هستند و جا دارد که ما تلاش مضاعفی در این حوزه انجام دهیم. فقر پژوهشی در حوزه بحثهای حقوقی سینما، لزوم توجه به مسایل حقوقی برای پیشرفت سینما به عنوان ابزار رسانهای مهم در جهان امروز، ابهامات نظری در مبانی تحلیلی و ساختاری، تعارض، تعدد و تداخل وظایف نهادهای نظارتی، ضعف و ناکارآمدی قوانین حقوقی در حوزه سینما، ناآگاهی مخاطب نسبت به حقوق خود، کمبود ساز و کارهای حمایت عملی و شفافیت در فرآیندها، عدم تطابق قوانین حقوق مالکیت معنوی با فضای فعلی و تحولات نوین فناوری، تفاوت مالکیت معنوی با حقوق قراردادها، عدم شفافیت در قراردادها و استفاده گسترده از قراردادهای شفاهی، ابهام و نارسایی در تعیین مالکیت وحقوق عوامل تولید برخی دیگر از موضوعاتی بود که این پژوهشگر به آنها پرداخت. علیرضا اسماعیلی معاون توسعه فناوری و مطالعات سازمان سینمایی در این نشست با اشاره به اینکه در این حوزه دو نوع نشست طراحی شده است، اظهار کرد: یکی از این نشستها در حوزه فناوری است که اداره کل زیرساخت مسئول آن است و مجموعه نشستهایی در حوزه پیشرفتهای فناوری نوین در سینمای ایران پیشبینی شده که اولین نشست آن با موضوع بررسی جلوههای ویژه فیلم «موسی کلیم الله» برگزار شد. وی با توضیح اینکه این پژوهشها در اختیار فعالان حوزه سینما قرار خواهد گرفت، افزود: در این نشستهای تخصصی سوالهایی که طرح میشود و نیز پاسخهایی که داده میشود را آماده می کنیم تا در دسترس مجموعههایی که به محتویات آن نیاز دارند، قرار گیرد. اسماعیلی با اشاره به این نکته که بسیاری از تحقیقات در حوزههای مختلف از قبل انجام شده، گفت: از سال ۱۳۹۵ هر سال شورای پژوهش تشکیل شده و یکسری پژوهش هم در این مدت انجام شده است. مهم این است که همه تلاش کنیم تا پژوهشهای انجام شده در مسیر تعالی و ارتقای سینمای ایران در حوزههای مختلف قرار گیرد. معاون توسعه فناوری و مطالعات سازمان سینمایی اظهار امیدواری کرد که برگزاری این نشستها به ارائه راه حل برای مسایل گوناگون سینمای ایران منجر شود. حسین یزدانشناس مدیرکل دفتر مطالعات، توسعه دانش و مهارتهای سینمایی هم در این نشست با ارائه گزارشی درباره روند کار پژوهش در سازمان سینمایی، گفت: دفتر مطالعات، توسعه دانش و مهارتهای سینمایی، سالانه فراخوان اولویتهای پژوهشی سینما را منتشر میکند که براساس این اولویتها از سوی محققان پیشنهادهای پژوهشی ارائه میشود. در نهایت این پیشنهادها در شورای پژوهشی سازمان سینمایی بررسی و برخی از آنها بر اساس اولویتها انتخاب می شود. وی گفت: این پژوهشها تحت نظارت یک ناظر تخصصی کامل میشوند و برای اینکه از این پژوهشها بیشتر و بهتر استفاده شود، این نشستها را با عنوان ارائه یافتههای پژوهشی از سال گذشته آغاز کردیم که در مجموع ۱۰ نشست با موضوعات مختلف برگزار شد و امسال نخستین نشست را با موضوع خلأها و چالشهای حقوقی سینمای ایران برگزار میکنیم. تنظیمگری حقوقی نداریم مهدی کوهیان حقوقدان حوزه رسانه نیز در این نشست با تقدیر از انتخاب چنین عنوانی برای یک پژوهش سینمایی گفت: ما سه نوع قرار داد هنری داریم. گاهی حقوق یک اثر واگذار میشود مثل حقوق مالکیت یک فیلمنامه که میتوان آن را واگذار کرد. یک مدل دیگر از قرار داد هم این است که شما سفارش میدهید و کار برای شما آماده میشود. یک مدل دیگر هم قرارداد ناشی از استخدام است. خیلیها حقوق ناشی از استخدام را با سفارش اشتباه میگیرند، در مدل سفارشی، طرف میتواند در خانه بنشیند و برای شما کار انجام دهد. این سه موردی که گفتم سه روش مختلف حقوقی است. وی یکی از مشکلات اصلی حقوقی را در چگونگی تنظیم قراردادها عنوان کرد و افزود: وقتی میخواهیم به حقوق قراردادها بپردازیم سوال این است که آیا قرارداد طبق «قانون کار» ب
سینما پرس