با گران ترین مایعات روی زمین آشنا شوید؛ از سموم کمیاب و خون خرچنگ نعل اسبی تا تریتیوم. چرا واحد اندازه گیری برخی گرم و برخی گالن است؟ عصر ایران - وقتی صحبت از مواد گران قیمت در جهان می شود، ذهن بیشتر ما به سمت شمش های طلا، الماس یا سنگ های قیمتی می رود. اما در دنیای علم، پزشکی و فناوری، مایعاتی وجود دارند که ارزش هر قطره از آن ها، طلا را به یک فلز معمولی و ارزان قیمت تبدیل می کند! از سموم کمیاب جانوران و خون شگفت انگیز خرچنگ نعل اسبی گرفته تا تریتیوم و حتی مایعات آشناتری مثل جوهر پرینتر و عطرهای لوکس، همگی در گران ترین بخش از زنجیره تامین جهان قرار دارند. اما چه چیزی باعث می شود قیمت این مایعات سر به فلک بکشد؟ پاسخ در سه کلمه خلاصه می شود: کمیابی، خطر استخراج و هزینه جایگزینی. برخی از این مایعات پتانسیل نجات جان میلیون ها انسان را در آزمایشگاه های پزشکی دارند و برخی دیگر، چرخ صنایع پیشرفته را می چرخانند، به طوری که هیچ جایگزینی برای آن ها در سراسر سیاره زمین پیدا نمی شود. شاید در نگاه اول تفاوت واحدها در فهرست گران ترین مایعات عجیب به نظر برسد، اما این موضوع دو دلیل عمده دارد: حجم تولید و معامله در بازار: مایعاتی مثل جوهر پرینتر، عطرها یا حتی خون خرچنگ نعل اسبی در مقیاس های تجاری بزرگ تر و حجمی (مانند گالن یا لیتر) خرید و فروش می شوند. در مقابل، موادی مانند تریتیوم (ایزوتوپ رادیواکتیو غنی شده) یا سموم مارها به دلیل غلظت فوق العاده بالا، کاربرد مینیاتوری و تولید بسیار محدود، در فاز آزمایشگاهی و بر حسب میکروگرم یا گرم معامله می شوند. چگالی و حالت فیزیکی: برخی از این مواد در اصل گاز یا جامد هستند؛ به عنوان نمونه، تریتیوم یک گاز است که در شرایط خاص به مایع تبدیل می شود یا سم مار معمولا پس از استخراج به صورت پودر خشک شده (کریستال) نگهداری و فروخته می شود. به همین دلیل، سنجش وزنی (گرم) برای آن ها بسیار دقیق تر و منطقی تر از سنجش حجمی (گالن) است. اگر سم عقرب یا تریتیوم را بر حسب گالن حساب کنیم، قیمت آن ها به صدها میلیون دلار خواهد رسید! سم عقرب (39 میلیون دلار در گالن): برای درک عمق این عدد کافی است بدانید که یک عقرب باید بیش از 2.6 میلیون بار دوشیده شود تا یک گالن از سم آن جمع آوری شود. این مایع حاوی پروتئین هایی است که به جراحان کمک می کند سلول های سرطانی را در بدن انسان ردیابی و علامت گذاری کنند. تریتیوم (30000 دلار در هر گرم): این ایزوتوپ رادیواکتیو هیدروژن بدون نیاز به هیچ منبع الکتریکی یا باتری می تواند تا سال ها از خود نور ساطع کند. هزینه تولید آن در رآکتورهای هسته ای به شدت بالا و چرخه های تولید آن بسیار محدود است. خون خرچنگ نعل اسبی (60000 دلار در گالن): این خون آبی رنگ و شگفت انگیز حاوی سلول های ایمنی ویژه ای است که به محض برخورد با کوچک ترین باکتری لخته می شوند. بدون این مایع، تایید سلامت و استریل بودن هیچ واکسن و داروی تزریقی در دنیا ممکن نیست. تنظیم و ترجمه: محمدمهدی حیدرپور
عصر ایران
عصر ایرانعصر ایران