پروندهای جنجالی در فرانسه، بار دیگر نگرانیها درباره تلاش چین برای دستیابی به دانش نظامی غرب را در کانون توجه قرار داده است. این بار نام پیرآنری شوئه، خلبان پیشین نیروی دریایی فرانسه، در مرکز اتهامی قرار گرفته که ابعاد آن فراتر از یک پرونده قضایی داخلی ارزیابی میشود. به گزارش خبرفوری، شوئه که در فضای مجازی با نام مستعار «اته» شناخته میشود و صدها هزار دنبالکننده در یوتیوب دارد، اکنون به اتهام همکاری اطلاعاتی با پکن تحت پیگرد قرار گرفته است. دادستانی پاریس اعلام کرده که او در ۲۳ ژوئیه بهطور رسمی تحت بازجویی قضایی قرار گرفته و با اتهاماتی چون «همکاری با یک قدرت خارجی» و «انتقال اطلاعات مرتبط با منافع اساسی ملی به یک دولت خارجی» مواجه است. هرچند در اطلاعرسانی رسمی نام این کشور بهصراحت ذکر نشده، رسانههای فرانسوی گزارش دادهاند که منظور از این قدرت خارجی، چین است. دانشی که تنها چند کشور در اختیار دارند اهمیت این پرونده در ماهیت اطلاعاتی نهفته است که گفته میشود مورد توجه چین بودهاند. شوئه از جمله خلبانانی است که تجربه عملیات روی ناو هواپیمابر را داشته؛ حوزهای بسیار تخصصی که تنها شمار محدودی از کشورها به آن تسلط کامل دارند. بهطور خاص، عملیات پرتاب جنگنده با منجنیق و فرود با کابلهای توقف روی عرشه ناو، از پیچیدهترین مهارتهای هوانوردی نظامی بهشمار میرود. کارشناسان دفاعی بر این باورند که چین، با وجود پیشرفت در ساخت ناوهای هواپیمابر، همچنان در سطح آموزش عملیاتی خدمه و اجرای هماهنگ این نوع مأموریتها با محدودیتهایی روبهرو است. به همین دلیل، دسترسی به تجربه عملی خلبانان فرانسوی یا آمریکایی میتواند برای ارتش چین ارزشی راهبردی داشته باشد. فراتر از فرانسه؛ نگرانی برای موازنه نظامی ابعاد این پرونده فقط به امنیت ملی فرانسه محدود نمیشود. ناظران نظامی هشدار میدهند که هرگونه انتقال دانش عملیاتی درباره ناوهای هواپیمابر و هواپیماهای هشدار زودهنگام، میتواند بر توازن قوا در مناطق حساسی مانند هند آرام اثر بگذارد. آمریکا سالهاست در حوزه عملیات ناونشین با فرانسه همکاری نزدیک دارد و هند نیز بهتازگی جنگندههای رافال دریایی را برای ناوهای خود خریداری کرده است. از این منظر، افشای روشها و رویههای عملیاتی غرب، نهتنها به چین در توسعه توان رزمی کمک میکند، بلکه به این کشور امکان میدهد برای مقابله با تاکتیکهای نیروهای غربی نیز آماده شود؛ مسئلهای که در سناریوهای بحرانی، از جمله تنش بر سر تایوان، میتواند تبعات مستقیمی برای امنیت خلبانان و ناوگانهای غربی داشته باشد. الگوی جذب؛ از شرکتهای پوششی تا وسوسه مالی تحقیقات همچنین بار دیگر توجهها را به شیوههای جذب نیرو از سوی سرویسهای اطلاعاتی چین جلب کرده است. در این پرونده، نام آکادمی آزمایش پرواز آفریقای جنوبی مطرح شده؛ شرکتی که پیشتر نیز در گزارشهای اطلاعاتی غربی بهعنوان پوششی برای جذب خلبانان بازنشسته معرفی شده بود. به گفته برخی مقامهای سابق اطلاعاتی فرانسه، روش معمول این است که افراد با دعوت به سمینارها، نشستهای دانشگاهی یا برنامههای آموزشی به همکاری ترغیب میشوند. در ادامه، در ازای ارائه تحلیل، آموزش یا گزارش، پیشنهادهای مالی قابلتوجهی مطرح میشود. اما ماجرا فقط به پول ختم نمیشود؛ این فرایند اغلب بر حس اعتبار حرفهای و نیاز روانی افراد به حفظ جایگاه تخصصیشان نیز تکیه دارد. دفاع متهم و تردید کارشناسان شوئه همه اتهامات را رد کرده و گفته است تنها در دو سمینار آموزشی شرکت کرده و هیچ اطلاعات محرمانهای ارائه نداده است. او تأکید کرده مطالبش بر پایه منابع عمومی بوده است. با این حال، بسیاری از کارشناسان این دفاع را قانعکننده نمیدانند و معتقدند پرداخت مبالغ بالا برای اطلاعاتی که بهآسانی در منابع باز یافت میشود، منطقی نیست. اکنون این پرونده به آزمونی مهم برای دستگاه امنیتی و قضایی فرانسه تبدیل شده است؛ آزمونی که نتیجه آن میتواند نشان دهد مرز میان تجربه حرفهای، نفوذ اطلاعاتی و تهدید علیه منافع ملی تا چه اندازه باریک و پرهزینه شده است.
