امروزه، در قرن بیستویکم، بیشتر گونههای جدید جانوری با استفاده از آزمایشهای ژنتیکی، بررسیهای دقیق زیر میکروسکوپ یا کاوش در مناطق بسیار دورافتاده شناسایی میشوند. به گزارش انتخاب و به نقل از sciencealert ؛ نخستینشناسان (متخصصان مطالعه نخستیها) موفق شدهاند وجود گونهای کاملاً جدید از میمون را تأیید کنند؛ گونهای که تا امروز از چشم علم پنهان مانده بود. این میمون Colobus congoensis نام گرفته و سالها در جنگلهای بارانی میان رودخانههای لومامی و کنگو (لوالابا) در شرق مرکزی جمهوری دموکراتیک کنگو زندگی میکرد، بدون آنکه بهعنوان گونهای مستقل شناخته شود. حتی مردم محلی هم بهندرت آن را میدیدند ساکنان بومی این منطقه نیز بهندرت موفق به دیدن این میمون میشدند. قوم بانگالا آن را «لیکولی» (Likweli) مینامیدند و مردم میتوکو به آن لقب «کاسابا نکونی» یا «تکاندهنده شاخهها» داده بودند. در سال ۲۰۰۸، دو پژوهشگر بنیاد حفاظت از حیاتوحش لوکورو برای نخستین بار موفق شدند از این میمون عکس بگیرند؛ در منطقهای که بعدها، در سال ۲۰۱۶، به پارک ملی لومامی تبدیل شد. اما آن عکس تنها یک مشاهده گذرا بود. نزدیک به ۲۰ سال بعد، شواهد کافی جمعآوری شد اکنون، پس از حدود دو دهه، پژوهشگران با ثبت ۱۱۴ مشاهده میدانی توانستهاند ثابت کنند که این حیوان واقعاً گونهای کاملاً جدید از نخستیهاست. نتایج این پژوهش در مجله علمی PLOS One منتشر شده است. پژوهشگران مینویسند: در سال ۲۰۱۸، یکی از محیطبانان به نام ژان پیر کاپاله هنگام گشتزنی، از میمونی سیاهرنگ با حلقههای روشن اطراف دهان و لکهای سفید در اطراف ناحیه زیر دم عکس گرفت. این ظاهر با هیچیک از گونههای شناختهشده منطقه مطابقت نداشت. در ده ماه بعد، او و همکارانش هفت بار دیگر این میمون را در نقاط مختلف مشاهده و ثبت کردند. در نهایت، با ترکیب تصاویر گروههای مختلف پژوهشی، دانشمندان توانستند ۱۱۴ مشاهده از این گونه را در منطقهای به وسعت حدود ۱۷۰۰ کیلومتر مربع بین سالهای ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۲ ثبت کنند. افتخاری برای کنگو جونیور آمبوکو، زیستشناس دانشگاه فلوریدا آتلانتیک، میگوید: «این کشف هم هیجانانگیز است و هم برای من جنبهای شخصی دارد. این گونه، تنوع زیستی شگفتانگیز سرزمین مادریام را نشان میدهد و یادآور این است که هنوز بخش زیادی از طبیعت آن ناشناخته مانده است.» او توضیح میدهد که نام Colobus congoensis را برای این گونه انتخاب کرده تا میراث طبیعی حوضه کنگو را گرامی بدارد. به گفته او، احتمالاً این نخستین گونه نخستی است که به نام جمهوری دموکراتیک کنگو نامگذاری شده است. چهرهای که بهیادماندنی است پژوهشگران علاوه بر اهمیت علمی این کشف، از ظاهر متفاوت این میمون نیز شگفتزده شدهاند. این میمون: * چشمانی تیره و کنجکاو دارد. * استخوان گونههای برجستهای دارد. * لبهایی به رنگ صورتی مایل به نارنجی دارد که به گفته پژوهشگران، «میتواند الهامبخش یک رنگ رژ لب جدید باشد!» * موهای سیاه و براق بدنش با دمی بلند و آویزان همراه است. * اطراف صورتش نیز موهای سیخسیخی و بلند دیده میشود که ظاهر خاصی به آن دادهاند. میلیونها سال جدایی تکاملی بررسیهای ژنتیکی نشان داد این گونه حدود ۴ تا ۵ میلیون سال پیش از نزدیکترین خویشاوند خود جدا شده است. نزدیکترین گونه به آن، Colobus satanas است که بیش از ۱۲۰۰ کیلومتر دورتر در غرب آفریقای مرکزی زندگی میکند. کیت دتویلر، انسانشناس دانشگاه فلوریدا آتلانتیک، میگوید: «کشف این گونه، درک ما از روند تکامل میمونهای آفریقایی را تغییر میدهد. جدایی تکاملی این دو گونه یکی از قدیمیترین انشعابهای شناختهشده در میان میمونهای کلوبوس به شمار میرود.» صدایی متفاوت تفاوت این گونه فقط به ظاهر و ژنهایش محدود نیست. پژوهشگران با بررسی شش نمونه ضبطشده از صدای این میمون دریافتند که غرشهای عمیق آن نیز الگوی صوتی منحصربهفردی دارد و با سایر گونههای کلوبوس متفاوت است. شاید درست بهموقع کشف شد با وجود این کشف مهم، دانشمندان نگران آینده این گونه هستند. این میمون تنها در منطقهای محدود زندگی میکند و مانند بسیاری از جانوران جنگلهای کنگو با تهدیدهایی مانند: * تخریب زیستگاه * جنگلزدایی * و شکار روبهرو است. دتویلر در پایان میگوید: «کشف Colobus congoensis هم یک موفقیت بزرگ علمی است و هم یادآوری تلخی از این واقعیت که برخی از نادرترین موجودات زمین ممکن است پیش از آنکه جهان حتی از وجودشان باخبر شود، برای همیشه از بین بروند.» این پژوهش در مجله PLOS One منتشر شده است.
انتخاب
انتخابانتخاب