اگر احساس میکنید اطرافیان بیشتری به سرطان مبتلا میشوند، این تصور کاملا بیدلیل نیست. آمارها نشان میدهد میزان تشخیص سرطان در دهههای اخیر افزایش یافته است. به گزارش خبرفوری، در سال ۱۹۷۵ حدود ۴۰۰ نفر از هر ۱۰۰ هزار نفر در آمریکا به سرطان مبتلا تشخیص داده میشدند، در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۳ به ۴۵۶ نفر در هر ۱۰۰ هزار نفر رسید. البته از سال ۲۰۱۴ تاکنون، نرخ کلی ابتلا تقریبا ثابت مانده است. با وجود افزایش تعداد تشخیصها، خبر امیدوارکننده این است که مرگومیر ناشی از سرطان به شکل قابلتوجهی کاهش یافته است. نرخ مرگ ناشی از سرطان که در سال ۱۹۹۹ حدود ۲۰۱ نفر در هر ۱۰۰ هزار نفر بود، در سال ۲۰۲۳ به ۱۴۲ نفر کاهش یافت. این موضوع نشان میدهد پیشرفتهای پزشکی توانستهاند شانس بقا و درمان بیماران را به میزان چشمگیری افزایش دهند. سرطان چگونه ایجاد میشود؟ سرطان در واقع نتیجه رشد کنترلنشده سلولهای بدن است. این اتفاق زمانی رخ میدهد که در دستورالعمل ژنتیکی سلولها، یعنی DNA، خطاهایی ایجاد شود. این خطاها ممکن است هنگام تقسیم طبیعی سلولها بهصورت تصادفی رخ دهند یا بر اثر عوامل سرطانزا مانند اشعه فرابنفش خورشید، مواد شیمیایی موجود در دود سیگار یا برخی آلایندههای محیطی ایجاد شوند. گاهی نیز سیستم طبیعی بدن که وظیفه از بین بردن سلولهای آسیبدیده را بر عهده دارد، دچار اختلال میشود. در حالت عادی، بدن سلولهای غیرطبیعی را شناسایی کرده و به آنها فرمان توقف رشد یا نابودی میدهد، اما در سلولهای سرطانی این سازوکار از کار میافتد و سلولها بدون توقف به تکثیر ادامه میدهند. چرا خطر سرطان با افزایش سن بیشتر میشود؟ بخش بزرگی از جهشهای ژنتیکی ناشی از «شانس بد» است. هرچه انسان بیشتر عمر کند، سلولهای بدن دفعات بیشتری تقسیم میشوند و احتمال وقوع خطاهای ژنتیکی نیز افزایش مییابد. به همین دلیل بیشتر سرطانها در سنین بالا تشخیص داده میشوند. حدود ۱۰ درصد سرطانها نیز منشأ ارثی دارند. جهش در ژنهایی مانند BRCA1 و BRCA2 میتواند احتمال ابتلا به سرطان پستان، تخمدان، پروستات و برخی سرطانهای دیگر را افزایش دهد. علاوه بر این، برخی ویروسها مانند ویروس پاپیلومای انسانی (HPV)، ویروس اپشتینبار و ویروسهای هپاتیت B و C و همچنین باکتری هلیکوباکتر پیلوری نیز در بروز برخی سرطانها نقش دارند. چرا تعداد تشخیص سرطان بیشتر شده است؟ یکی از مهمترین دلایل این است که مردم نسبت به گذشته عمر طولانیتری دارند و همین موضوع احتمال بروز جهشهای ژنتیکی را افزایش میدهد. از سوی دیگر، روشهای تشخیصی نیز بسیار پیشرفتهتر شدهاند. دستگاههای تصویربرداری، آزمایشهای خون و برنامههای غربالگری اکنون میتوانند سرطان را در مراحل بسیار ابتدایی شناسایی کنند؛ مراحلی که در گذشته هرگز تشخیص داده نمیشدند. همچنین گاهی تعریف پزشکی سرطان تغییر میکند. برای مثال، برخی بیماریهای مغز استخوان که سالها سرطان محسوب نمیشدند، بعدها به فهرست سرطانها اضافه شدند و همین موضوع آمار رسمی را افزایش داد. البته همه انواع سرطان روند افزایشی ندارند. اگرچه برخی سرطانها مانند سرطان روده بزرگ در افراد زیر ۵۰ سال بیشتر شدهاند، اما میزان همین بیماری در افراد بالای ۵۰ سال کاهش یافته است. درمانهای سرطان امیدوارکنندهتر از همیشه امروزه بیش از ۱۸ میلیون نفر در آمریکا پس از ابتلا به سرطان همچنان به زندگی ادامه میدهند و پیشبینی میشود این رقم تا سال ۲۰۴۰ به ۲۶ میلیون نفر برسد. حدود ۷۰ درصد بیماران دستکم پنج سال پس از تشخیص زنده میمانند و بسیاری حتی بیش از یک دهه عمر میکنند. در کنار شیمیدرمانی، درمانهای هدفمند که جهشهای ژنتیکی خاص سلولهای سرطانی را هدف قرار میدهند و همچنین ایمونوتراپی یا ایمنیدرمانی، انقلابی در درمان سرطان ایجاد کردهاند. این روشها سیستم ایمنی بدن را برای شناسایی و نابودی سلولهای سرطانی تقویت میکنند و در بسیاری از سرطانها موجب افزایش طول عمر و بهبود کیفیت زندگی بیماران شدهاند. بنابراین، اگرچه امروزه موارد بیشتری از سرطان تشخیص داده میشود، اما همزمان امید به درمان نیز بیش از هر زمان دیگری افزایش یافته است. تشخیص زودهنگام، روشهای درمانی پیشرفته و مراقبتهای بهتر باعث شدهاند که بسیاری از سرطانها دیگر به معنای پایان زندگی نباشند، بلکه به بیماریهایی قابلکنترل و حتی قابلدرمان تبدیل شوند.
خبرفوری
خبرفوریخبرفوری