جنگی که کاخ سفید به غلط تصور میکرد ظرف ۳ روز علیه ایران به نتیجه خواهد رسید، اکنون پنجمین ماه خود را سپری میکند، بیآنکه به اهداف اعلامی واشنگتن دست یابد. این وضعیت سبب شده راهبرد آمریکا بیش از هر زمان دیگری به حملات مقطعی و شبانه محدود شود؛ حملاتی که نهتنها تغییری در معادلات میدانی در برابر ایران ایجاد نکرده، بلکه موج تازهای از انتقادها را در داخل آمریکا و میان تحلیلگران و سیاستمداران غرب برانگیخته است. منتقدان معتقدند دولت ترامپ بار دیگر به جنگی بازگشته که پرهزینه و فاقد دستاورد خواهد بود. شماری از سناتورها، نمایندگان کنگره و کارشناسان حقوقی، ادامه عملیات نظامی آمریکا علیه ایران را به باد انتقاد گرفته و خواستار توقف ازسرگیری جنگ علیه ایران شدهاند. بالا گرفتن انتقادها از بازگشت ترامپ به جنگ در حالی مطرح میشود که تهران در واکنش به «نقض مفاد تفاهمنامه از سوی واشنگتن» بهطور رسمی بسته شدن تنگه هرمز را اعلام کرد؛ اقدامی که بلافاصله آثار خود را بر بازارهای جهانی انرژی گذاشت. خبرگزاری رویترز گزارش داد در پی تشدید تنشها میان ایران و آمریکا، قیمت نفت به بالاترین سطح یک ماه گذشته رسید و همزمان، تردد نفتکشها در تنگه هرمز به پایینترین میزان در ۲ ماه اخیر کاهش یافت. تنگه هرمز حیاتیترین گذرگاه انتقال انرژی در جهان به شمار میرود و پیش از آغاز جنگ، روزانه ۲۰ میلیون بشکه نفت و فرآوردههای نفتی از این آبراه عبور میکرد. اکنون با تشدید درگیریها و اختلال در عبور و مرور کشتیها، نگرانیها درباره پیامدهای اقتصادی جنگ از مرزهای منطقه فراتر رفته و بازارهای آمریکا نیز تحت تأثیر قرار گرفتهاند. نگرانی از موج گرانی در آمریکا به نظر میرسد اولین نتیجه بازگشت دوباره ترامپ به جنگ علیه ایران بازگشت گرانیها به بازارهای آمریکاست. اختلال در تردد کشتیها از تنگه هرمز و رشد قیمت نفت، بازارهای جهانی و اقتصاد آمریکا را تحت فشار قرار داده و بسیاری از اقتصاددانان بار دیگر نسبت به افزایش هزینه سوخت، حملونقل و کالاهای اساسی هشدار دادهاند. در چنین فضایی، دونالد ترامپ مدعی شد آمریکا قصد دارد با دریافت ۲۰ درصد عوارض از کشتیهای عبوری، امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز را تأمین کند؛ ادعایی که با واکنشهای منفی در داخل و خارج آمریکا مواجه شد و حتی بسیاری آن را فاقد پشتوانه حقوقی و اجرایی دانستند. از جمله «اندی کیم» سناتور آمریکایی، ادعای ترامپ درباره دریافت عوارض ۲۰ درصدی از کشتیهای عبوری را رد کرد و هشدار داد این سیاست نهتنها بحران را مهار نمیکند، بلکه هزینههای زندگی شهروندان آمریکایی را افزایش خواهد داد. وی تأکید کرد: «این هزینه سرسامآور، قیمت کالاهای روزمره، از کود مورد نیاز مزارع گرفته تا اسباببازی کودکان را افزایش میدهد». کیم همچنین اقدامات دولت ترامپ را «تهدیدی برای اقتصاد جهان» توصیف و اظهار کرد: آمریکاییها تاکنون دهها میلیارد دلار هزینه ناشی از افزایش قیمت سوخت را متحمل شدهاند، در حالی که کشاورزان و صاحبان کسبوکارهای کوچک نیز به دلیل تداوم فضای بیثباتی، امکان برنامهریزی بلندمدت برای فعالیتهای اقتصادی خود را از دست دادهاند. وی در پایان همانند شماری دیگر از سیاستمداران آمریکایی، جنگ با ایران را «اشتباهی پرهزینه» توصیف کرد که نهتنها به اهداف اعلامی واشنگتن دست نیافته، بلکه شرایط اقتصادی و سیاسی آمریکا را نیز پیچیدهتر از گذشته کرده است. در داخل آمریکا نیز شماری از چهرههای برجسته حزب دموکرات، ادامه عملیات نظامی علیه ایران را غیرقانونی و مغایر اختیارات کاخ سفید دانستند. «چاک شومر» رهبر اقلیت دموکراتها در سنای آمریکا، با انتقاد از بازگشت ترامپ به جنگ، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «به اصطلاح تفاهمنامه ترامپ با ایران، سریعتر از آنکه جوهرش خشک شود، از هم پاشید». شومر با اشاره به مصوبات کنگره برای پایان دادن به درگیری نظامی افزود: «مجلس نمایندگان و سنا هر دو به خارج کردن نیروهای ما از مسیر پرخطر و پایان دادن به این جنگ رأی دادند. ترامپ باید از این رأی پیروی کند. دیگر کافی است؛ به جنگ پایان دهید». همزمان «آدام شیف» سناتور دموکرات ایالت کالیفرنیا نیز با زیر سؤال بردن مبنای حقوقی ادامه جنگ تأکید کرد اقدام دولت ترامپ برای حمله دوباره به ایران بدون کسب مجوز کنگره فاقد وجاهت قانونی است. وی در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «تحولات هفتههای اخیر نشان داد چرا کنگره باید اختیارات جنگی خود را دوباره اعمال کند. به ما وعده داده شده بود این جنگ ظرف چند هفته پایان مییابد اما اکنون از یک تفاهمنامه ناکام به حملات بیشتر، محاصرهای تازه و آشفتگی گستردهتر رسیدهایم؛ وضعیتی که تنها به افزایش قیمتها منجر شده است». شیف همچنین ادعای دولت ترامپ مبنی بر اینکه رئیسجمهور میتواند تا ۶۰ روز بدون مجوز کنگره به عملیات نظامی ادامه دهد را فاقد هر گونه مبنای قانونی دانست و تأکید کرد کنگره با رأیگیری مجدد، بر ضرورت پایان دادن به جنگ و بازگرداندن نیروهای آمریکایی از منطقه اصرار خواهد کرد. مخالفت جهانی با طرح ترامپ در تنگه هرمز ادعای رئیسجمهور تروریست آمریکا مبنی بر دریافت ۲۰ درصد عوارض از کشتیهای عبوری از تنگه هرمز، واکنشهای انتقادی گستردهای را در سطح بینالمللی در پی داشت. بسیاری از کارشناسان و مقامهای سیاسی با تاکید بر اینکه آمریکا هیچ مرز دریایی در تنگه هرمز ندارد، طرح دریافت عوارض از سوی واشنگتن در تنگه هرمز را فاقد مبنای حقوقی دانسته و تأکید کردند ایالات متحده به عنوان کشوری که هیچ مرز دریایی در خلیج فارس و تنگه هرمز ندارد، از منظر حقوق بینالملل صلاحیتی برای وضع عوارض بر عبور و مرور کشتیها در این آبراهه بینالمللی ندارد. بهرغم ادعای ترامپ برای دریافت عوارض ۲۰ درصدی در تنگه هرمز، اما دولت آمریکا تاکنون هیچ سازوکار حقوقی یا اجرایی مشخصی برای اجرای این طرح ارائه نکرده و همین موضوع، تردیدها درباره عملی بودن این ادعا را افزایش داده است، مضاف ب
افکارنیوز
افکارنیوزافکارنیوز