یافتهای کمسابقه در بلغارستان، شواهد تازهای از مهارت پزشکان روم باستان در درمان سنگ مثانه ارائه میکند. به نقل از هریتیجدیلی؛ باستانشناسان در جریان کاوشهای شهر باستانی هراکلیا سینتیکا (Heraclea Sintica) در جنوبغرب بلغارستان، یک ابزار جراحی بسیار کمیاب متعلق به دوران روم باستان را کشف کردهاند که برای خارج کردن سنگ مثانه به کار میرفته است. پژوهشگران این یافته را یکی از مهمترین اکتشافات پزشکی باستان در سالهای اخیر میدانند. ابزار پزشکی مذکور که لیتولکوس (Lithulkos) نام دارد، در اتاقی مجاور «معبد هرکول» کشف شده است. لیتولکوس بخشی از مجموعه ابزارهای تخصصی پزشکان باستان برای انجام عمل لیتوتومی (Lithotomy) یا جراحی خارج کردن سنگ مثانه بوده است؛ عملی که در دوران باستان بسیار دشوار و پرخطر محسوب میشد. پروفسور لیودمیل واگالینسکی، مدیر کاوشهای باستانشناسی، درباره اهمیت این کشف گفت: این ابزار نهتنها برای بلغارستان، بلکه در مقیاس جهانی نیز کشفی بسیار نادر محسوب میشود. بر اساس منابع علمی موجود، تنها یک نمونه مشابه دیگر از آن تاکنون در ایتالیا گزارش شده است. پژوهشگران میگویند پزشکان روم باستان از ابزارهایی مانند تیغ جراحی، سوزن و قاشقهای پزشکی استفاده میکردند، اما ابزارهای فوقتخصصی مانند لیتولکوس بسیار نادر بودهاند. به همین دلیل، این کشف نشان میدهد که در هراکلیا سینتیکا پزشکان آموزشدیده و متخصص فعالیت میکردهاند. بر اساس بررسیهای باستانشناسان، این ابزار به قرن سوم میلادی تعلق دارد؛ دورهای که هراکلیا سینتیکا در سایه حکومت امپراتوری روم از رونق اقتصادی قابل توجهی برخوردار بود. از آنجا که لیتولکوس در مجاورت معبد هرکول کشف شده است، پژوهشگران احتمال میدهند این بخش از مجموعه علاوه بر کاربری مذهبی، برای درمان بیماران نیز کاربرد داشته است. کاوشها در اطراف معبد همچنان ادامه دارد و گروهی متشکل از هفت باستانشناس و ۳۴ کارگر مشغول بررسی محوطه هستند. در مرحله نخست، رسوبات ضخیم رودخانه با استفاده از ماشینآلات سنگین برداشته میشود و سپس عملیات حفاری و مستندسازی آثار تاریخی بهصورت دستی ادامه پیدا میکند. کشف اخیر شواهد ارزشمندی از پیشرفت دانش پزشکی در دوران روم باستان ارائه میدهد و میتواند به درک بهتر شیوههای درمان و مراقبتهای پزشکی در یکی از مهمترین شهرهای باستانی بلغارستان کمک کند.
کجارو
کجاروکجارو