توافق انحصاری یوفا با «باشگاههای فوتبال اروپا» (EFC)، گروه قدرتمند لابیگر، موضوع شکایت حقوقی قرار گرفته است که در آن درخواست تحقیق در مورد نقض احتمالی قوانین رقابت انحصاری و «سوءاستفاده از قدرت غالب» در قوانین اروپا شده است.
این شکایت توسط «اتحادیه باشگاههای اروپا» (UEC) که پایگاه گستردهتری از باشگاهها را نمایندگی میکند و احساس میکنند صدایی ندارند، به کمیسیون اروپا ارائه شده است. این اقدام همزمان با برنامههای EFC برای گسترش جهانی صورت میگیرد، زیرا این اتحادیه به نهادی تبدیل شده که اکنون در کنار فیفا و یوفا به عنوان سومین قدرت بزرگ فوتبال، به نمایندگی از باشگاههای بزرگ، قرار دارد.
این موضوع از یادداشت تفاهم یوفا با EFC نشأت میگیرد که طبق آن، EFC تنها نهاد باشگاهی است که یوفا با آن همکاری میکند. جزئیات این توافق هرگز عمومی نشده، اما اکنون تا سال ۲۰۳۳ تمدید شده است.
تصویری در گالری باز میشود
یوفا هدف شکایت حقوقی قرار گرفته است (گتی)
یکی از استدلالهای UEC این است که این توافق قدرت و نفوذ بر فوتبال اروپا را در دست گروهی منتخب از باشگاهها و در نتیجه صاحبان آنها متمرکز میکند. چنین نفوذی در دو داستان مهم ماههای اخیر نقش قابل توجهی ایفا کرده است. EFC به عنوان پادشاهسازان بالقوه در بحران جیانی اینفانتینو مطرح شدهاند، با توجه به اینکه آینده جام باشگاههای جهان ممکن است به یادداشت تفاهم فیفا با EFC در میان برنامههای گسترش جهانی آنها بستگی داشته باشد.
کل موضوع نحوه توزیع پول به یک مسئله مهم در بحث لیگ برتر در مورد قوانین آن تبدیل شده است، زیرا شکاف درآمدی ۳۰۰ میلیون پوندی بین ثروتمندترین باشگاهها و سایرین وجود دارد. استدلال میشود که نفوذ EFC - که قبلاً انجمن باشگاههای اروپا [ECA] نامیده میشد - وضعیتی را تسهیل کرده است که حدود ۵۰ باشگاه از سال ۲۰۰۰ چهار سهم از پنج سهم لیگ قهرمانان را به خود اختصاص دادهاند و دسترسی مداوم به پول جایزه را تضمین کردهاند. یک مطالعه نشان میدهد که باشگاههای بزرگ انگلیسی در یک فصل ۱۱۰ میلیون یورو جایزه از یوفا دریافت کردهاند که نیمی از کل درآمد رقبایی مانند فولام، کریستال پالاس و اورتون است.
علاوه بر این، کمیته مسابقات باشگاهی یوفا باید هرگونه تغییر در فرمت، دسترسی و پول جایزه را بررسی کند و ۲۰ عضو دارد - اما ۱۶ نفر از آنها توسط EFC نامزد میشوند.
UEC استدلال میکند که این امر مواد ۱۰۱ و ۱۰۲ معاهده اتحادیه اروپا در مورد توافقات ضد رقابتی و سوءاستفاده از قدرت غالب را نقض میکند و همچنین برخلاف حکم سوپرلیگ است.
تصویری در گالری باز میشود
الکساندر چفرین (چپ) رئیس یوفا است (PA Wire)
دیوان دادگستری اتحادیه اروپا در حکم سوپرلیگ ۲۰۲۳ خود، یوفا را دارای موقعیت غالب، «حتی انحصاری»، بر مسابقات باشگاهی بینالمللی دانست. همچنین اعلام کرد که کنترل یوفا بر دسترسی باید از قوانین شفاف، عینی و غیرتبعیضآمیز پیروی کند.
UEC استدلال میکند که دادن نمایندگی انحصاری یک انجمن به باشگاهها، این آزمون را رد میکند.
یوفا خود در ۹ نوامبر ۲۰۲۶ توافق همکاری با کمیسیون اروپا را امضا کرد و متعهد به حفاظت از «حاکمیت فراگیر ذینفعان» در مدل ورزشی اروپا شد.
EFC ادعا میکند که بارها گسترش یافته است، اما ۷۳۶ عضو آن «نه حقوق رأی قانونی و نه اعضای هیئت مدیره نماینده» دارند.
این شکایت همچنین خواستار انتشار یادداشت تفاهم توسط EFC، حذف بندهای محدودکننده و الزام یوفا به تغییر چنین قوانینی است.
تصویری در گالری باز میشود
پاری سن ژرمن جام لیگ قهرمانان یوفا را بالای سر میبرد (گتی)
این شکایت ناشی از سرخوردگی طولانی مدت UEC و پایگاه گستردهتر باشگاههای آنها است که احساس میکنند هیچ صدایی در سیستم ندارند، چه رسد به توانایی صعود بر اساس شایستگی. یک دیدگاه رایج این بوده است که سقفهای شیشهای زیادی وجود دارد - اما همچنین مانع پیوستن به گروهی مانند آنها وجود دارد.
چهار هفته قبل از راهاندازی UEC در مارس ۲۰۲۳، ECA وقت از آنها خواست که راهاندازی نکنند و به جای آن در چارچوب آنها کار کنند. این درخواست رد شد.
یوفا متعاقباً به UEC گفت که باید ۱۰۰ باشگاه را گرد هم آورند تا مقیاس کافی برای شناسایی داشته باشند. این امر نیز با وجود رشد به ۱۳۸ باشگاه در ۲۵ انجمن ملی، علیرغم سؤالات مداوم - از جمله در «ایندیپندنت» - در مورد رابطه همگام بین الکساندر چفرین، رئیس یوفا، و ناصر الخلیفی، رئیس EFC، محقق نشده است.
یوفا حتی معیارهای شناسایی را مشخص نکرده است، علیرغم درخواستهای رسمی از سوی UEC.
این امر باعث شده است که تعدادی از باشگاهها از عضویت منصرف شوند، زیرا با تأیید رسمی راحتتر خواهند بود. ۵۹ باشگاه خواستهاند که عضویت فعلی آنها به دلیل فشار سیاسی عمومی نشود.
یک روایت حاکی از آن است که کشورهای بالتیک در حال پیشرفت در ایجاد یک لیگ فرامرزی بودند که درآمد لازم برای رقابت بهتر در سطح اروپا را فراهم میکرد، اما به آنها گفته شد که EFC با حقوق رسانهای و تأیید یوفا به آنها کمک خواهد کرد - اما تنها در صورتی که باشگاههای عضو UEC آن سازمان را ترک کرده و به EFC بپیوندند.
این شکایت حقوقی توسط پروفسور میگل پویرس مادورو، دادستان کل سابق دیوان دادگستری اتحادیه اروپا، نوشته شده است.
پروفسور مادورو در بیانیهای مطبوعاتی گفت: «دیوان دادگستری در پرونده سوپرلیگ و سایر پروندههای ورزشی روشن بود. هر کسی که دسترسی به فوتبال اروپا را کنترل میکند، باید این کار را با شرایط شفاف، عینی و غیرتبعیضآمیز انجام دهد.»
«هیچ انجمنی نمیتواند حق انحصاری نمایندگی همه باشگاهها را داشته باشد در حالی که به اکثر آنها هیچ صدایی واقعی نمیدهد. چنین ترتیبی صرفاً کنترل را به گروهی منتخب از باشگاهها واگذار میکند و به ارزیابی ما، این کنترل به تحکیم سلطه آنها بر مسابقات اروپایی و ملی کمک کرده است.»
«سیستمی که در آن گروهی منتخب از باشگاههای نخبه قدرت تصمیمگیری در مورد اینکه چه کسی میتواند در مسابقات اروپایی شرکت کند و چگونه درآمد توزیع میشود را دارد، نه تنها به رقابت در فوتبال اروپا و ملی آسیب میزند. این مدل رقابت باز و متعادل را که یوفا خود ادعا میکند از آن محافظت میکند، به تدریج از بین میبرد. اگر یوفا واقعاً به این مدل متعهد است، باید این شکایت را به عنوان راهی برای به چالش کشیدن قدرت فزاینده باشگاههای نخبه و بهتر محافظت از همه ذینفعان فوتبال استقبال کند.»
